Home / МАҚОЛАЛАР (page 80)

МАҚОЛАЛАР

«Одоб ва тавозе муҳаббатга зеб-зийнатдир…»

Ўзбек халқи маънавий дунёсининг шаклланишига ғоят кучли ва самарали таъсир кўрсатган улуғ зотлардан бири Алишер Навоий бобомиздир. У халқимизнинг онги ва тафаккури, бадиий маданияти тарихида бутун бир даврни ташкил этадиган буюк шахс, миллий адабиётимизнинг тенгсиз намояндаси, миллатимизнинг ғурури, шаъну шарафини дунёга тараннум қилган ўлмас сўз санъаткоридир. Тарихчи Ғиёсиддин Хондамир “Макорим …

Батафсил

НАФС ТАРБИЯСИ ИНСОННИ САОДАТГА ЕТАКЛАЙДИ

Маълумки, динимизда инсонни саодатга етиштиришнинг кўплаб кўрсатмалари мавжуд. Шундай амаллардан бири – бу ўз нафсини поклашидир. Инсон қалбининг хасталиги ва унинг сабабларидан ўта зийраклик билан огоҳ бўлишга муҳтож. Нафсни ҳар хил ёмон йўлларга кириб кетишдан асраб, эртанги кунга нима ҳозирлаб қўяётганига эътибор қилган инсон чин бахт эгаси ҳисобланади. Нафсини тарбия …

Батафсил

АЛИШЕР НАВОИЙНИНГ “ХАМСА” АСАРИДА ТАСВИРЛАНГАН АНТИК ДАВР ОЛИМЛАРИ

Алишер Навоий ўз асарларида антик файласуфларнинг номларини келтириб, уларнинг илмий жасоратини баён этади. Маълум бўладики, ҳазрат антик даврда яшаб ўтган олим ва уламоларнинг илму ҳунарларидан, фан ва ихтироларидан етарлича воқиф бўлган, улар тўғрисидаги китобларни шубҳасиз кўп ўқиган. Мисол учун, “ … Ки айлаб тўрт юз доно билан жаҳд, Алардин ҳар …

Батафсил

“ШАРҲУЛ ВИҚОЯ” – ЎЗБЕК  ТИЛИДА ЁЗИЛГАН ЭНГ КАТТА ҲУҚУҚИЙ МАНБАЛАРДАН БИРИ

Бугун маънавий-маърифий соҳадаги ислоҳотлар самарасини ошириш зарурати мазкур йўналишдаги ишларимизни сифат жиҳатидан янги босқичга кўтаришни талаб этмоқда. Бу борада нафақат мамлакатимиз, балки жаҳон миқёсида ғоят ноёб ҳисобланган, ЮНЕСКОнинг Жаҳон маданий мероси рўйхатига киритилган қўлёзмалар фондига эга бўлган Ўзбекистон Республикаси Фанлар академиясининг Абу Райҳон Беруний номидаги Шарқшунослик институти, шунингдек, қадимий ёзма …

Батафсил

Қуръон ва суннат ҳукмда мувофиқдир

“Суннат” ва “Ҳадис” атамаси бир хил маънони билдиради. Аммо уларни диққат билан ўрганадиган бўлсак, ҳадиснинг хос, суннат умумий эканини биламиз. Ҳадис деганда, Пайғамбаримиз соллаллоҳу алайҳи васалламнинг айтган гап-сўзлари кўзда тутилади. Суннат сўзи эса, араб тилида “сийрат, тариқат – маънавий йўл”. маъносини англатади. Тариқат ёмонлик ниятида хам, яхшилик ниятида хам бўлиши …

Батафсил

ЁШЛАР ТАРБИЯСИ ВА БОБОЛАР МЕРОСИ

Инсон ақлий фаолиятининг чегараси бўлмагани каби унинг қалбидан кечадиган маънавиятга оид масалалар ҳам сарҳад билмайди. Мавжуд ҳаётий йўлларнинг қайсидир бирини танлаётган ва доимий ҳаракатда бўлган ҳар бир киши ёки унинг оиласи, у ишлаётган жамоа ёки у яшаётган жамият – уларнинг барчаси ўз ҳаёт йўлларини кечиб ўтаётганларида ихтиёрсиз равишда маънавият масалаларининг …

Батафсил

“САҲИҲУЛ БУХОРИЙ” КИТОБИНИ РИВОЯТ ҚИЛГАН ФИРАБРЛИК РОВИЙЛАР

Имом Бухорий раҳимаҳуллоҳ (810-870 йй.) ўзининг “Саҳиҳул Бухорий” китобини ёзиб бўлиб, уни халққа етказиш учун кўплаб дарс ҳалқалари ташкил қилган. Ушбу дарс ҳалқаларида у кишининг атрофида “Саҳиҳул Бухорий” китобини эшитишга муштоқ бўлган, ривоят қилишга катта қизиқиш билан қарайдиган, ривоятларни тўғрилаш, эшитган нарсаларини ёзиб олиш ва лафзларни тузатиш учун ҳимматларини сарфлайдиган …

Батафсил

MA’RIFAT DUNYOSI

Ilm-fan taraqqiy etmagan hech bir o‘lkada erkin va farovon jamiyat qurib bo‘lmasligini hayotning o‘zi isbotlagan. Mavjud zamonda o‘tmish va kelajakni bir-biriga bog‘lovchi zanjir yoshlarning intellektual salohiyati ekanligi adiblarimiz asarlarida takror va takror aytilib kelingan. Ma’rifatga chorlovchi Abdulla Avloniyning: “Ilmning foydasi u qadar ko‘pdurki, ta’rif qilg‘on birla ado qilmak mumkin emasdur. …

Батафсил

МАЪНАВИЯТ МАСАЛАЛАРИ ВА ИСЛОМ

Ислом дини эътиқод ва маънавият масалалари чамбарчас боғланиб кетган дин бўлиб, унда маънавият имоннинг таркибий қисми саналади. Шунинг учун ҳам имон-эътиқод масаласи тўғридан-тўғри маънавий ҳаёт масалалари билан айрилмаган тарзда олиб қаралади. Ислом дини маънавиятнинг айни замонда маданиятнинг ҳам муҳим ва мукаммал бир қатлами ҳисобланади. У ўзининг улуғвор маънавий-руҳий мероси орқали …

Батафсил

МУЖТАҲИД ИМОМЛАР ДАВРИ

VIII аср охирида аббосийлар ҳокимият тепасига келиши билан илмий-маданий ҳаётда бир қанча ўзгаришлар рўй берди. Ислом маданияти, илм-фани ривожининг энг юқори чўққиси аббосийлар даврига тўғри келади. Давлат тузуми ва идорасими, урф-одатлар ва турмуш тарзими, маданият ёки меъморчилик бўладими, барча соҳаларда халифаликнинг шарқий вилоятлари, Эрон ва Мовароуннаҳрдан кўпроқ ибрат олинганлигини ва …

Батафсил