HADIS

Bir hadis sharhi Imom Buxoriyning “Sahihul Buxoriy” toʻplamida kelgan hadislar hayotning barcha jabhalarini qamrab oladi. Shulardan biri ota-onaga yaxshilik qilish haqidagi hadislardir. Ulamolar shunday hadisi shariflardan birini qanday sharhlaganini va unda bayon etilgan odob-axloqqa oid masalalarni koʻrib chiqsak. Abu Hurayra roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: “Bir kishi Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning …

Islom dini jamiyatni tartibga solish va insoniyatning ikki dunyodagi hayotini goʻzallashtirish uchun nozil qilingan. Ammo sof islomiy eʼtiqodni notoʻgʻri talqin qilish, diniy aqidalardan notoʻgʻri maqsadda foydalanish kabi holatlar musulmonlar orasida turli fitnalarning kelib chiqishiga sabab boʻlmoqda. Aslida bunday buzgʻunchi firqalarga islom dini qanday qaraydi? Asl islomiy mohiyat nimalardan iborat? Paygʻambarimiz …

Islomda ilm talabi har bir musulmon erkak va ayolga farz qilingan. Buni quyidagi hadislar misolida koʻrish mumkin. Abu Dardo roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: “Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning: “Kim ilm talab qilish yoʻliga yursa, Alloh unga jannat yoʻlini oson qilib qoʻyadi. Albatta, farishtalar tolibi ilmni rozi qilish uchun qanoatlarini yozib qoʻyadilar. Albatta, …

Islom dini taʼlimotlari va qonunlari insonlarning dunyo va oxirat saodatiga erishishi uchun Parvardigori bilan aloqasini toʻgʻrilashga qaratilgan. Shu bilan birga, islom odamlarning bir-biri bilan munosabatlarini tartibga soluvchi hukmlarni joriy qilgan, toki jamiyatda birodarlik va mehr-oqibat ustuvor boʻlsin. Bunga uning har bir aʼzosi oʻzining shaxsiy foydasi kabi boshqalarning ham manfaatini koʻzlasagina …

Imom Buxoriy oʻzining shoh asari boʻlmish “Sahihul Buxoriy”ni jamlashda barcha jihatlarni eʼtiborga olgan. Deylik, bu toʻplamdan fiqh yo kalom ilmi mutaxassislari ham, yoki aqida ulamolari ham keng foydalanadi. Yaʼni, har bir soha vakili undan oʻziga foyda oladi. “Sahihul Buxoriy” bilan tanishgan kishi Imom Buxoriy bu asarni yozishda oddiy insonlarni, yaʼni …

Nasihat kishini notoʻgʻri, xato yoʻldan toʻgʻri yoʻlga, zalolatdan hidoyatga olib chiquvchi omildir. Shu sababli inson toyilish va xatolardan, jamiyat esa axloqsizlik va ijtimoiy tubanlikdan saqlanadi. Nasihat sabab moʻmin-musulmonlar bu muqaddas dinda qoim turadi. Imom Buxoriyning ushbu mavzuga oid “al-Adabul mufrad” asarida keltirgan bir hadisining sharhiga toʻxtalib oʻtamiz: ٨ – حَدَّثَنَا …

Bir hadis sharhi Imom Buxoriyning “Sahihul Buxoriy” toʻplamida kelgan hadislar hayotning barcha jabhalarini qamrab oladi. Shulardan biri odamlar orasida salomni yoyish haqidagi hadisdir. Ulamolar ushbu hadisi sharifni qanday sharhlaganini va unda bayon etilgan ijtimoiy masalalarni oʻrganamiz. عن البراء بن عازب رضى الله عنهما قال: أمرنا النبى صلى الله عليه وسلم …

Bir hadis sharhi Maxluqotlarni yaratgan Alloh taolo ularni yolgʻiz tashlab qoʻymay, balki rahmat elchilarini yubordi. Paygʻambarlarning vazifasi odamlarni jaholat zulmatidan ilm va imon nuriga chiqarishdan iborat boʻlgan. Ular noshukrlik qilgan bandalarni Allohning azobidan ogohlantirgan va moʻminlarga Uning mukofoti haqida xushxabar bergan. Bu elchilarning oxirgisi Paygʻambarimiz Muhammad sollallohu alayhi vasallam boʻlib, …

(Bir hadis sharhi) “Sahihi Muslim”da Oisha roziyallohu anhoning: “Shunda Rasululloh sollallohu alayhi vasallam koʻksimga ogʻritadigan qilib turtib qoʻydilar”, degan soʻzlari kelgan. Islomga gʻarazi boʻlgan baʼzi kimsalar ushbu hadisni Nabiy sollallohu alayhi vasallamga taʼna qilish uchun ishlatadi. Vaholanki, Rasululloh sollallohu alayhi vasallam hech qachon biror kishiga qoʻl koʻtarmaganlar. Nabiy sollallohu alayhi …

(Sahihul Buxoriy, Imon kitobi, 4-bob, 10-hadis) عَنْ عَبْدِ اللهِ بْنِ عَمْرٍو ؛ قَالَ : قَالَ رَسُولُ اللهِ  صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ : “الْمُسْلِمُ مَنْ سَلِمَ الْمُسْلِمُونَ مِنْ لِسَانِهِ وَيَدِهِ ، وَالْمُهَاجِرُ مَنْ هَجَرَ مَا نَهَى الله عَنْهُ ” رواه البخارى. متفق عليه Abdulloh ibn Amr[1] roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: Rasululloh sallollohu alayhi …