{"id":49262,"date":"2026-04-16T09:27:55","date_gmt":"2026-04-16T04:27:55","guid":{"rendered":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=49262"},"modified":"2026-04-15T18:32:59","modified_gmt":"2026-04-15T13:32:59","slug":"e%ca%bctirof-3-qism","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=49262&lang=oz","title":{"rendered":"E\u02bcTIROF (3-qism)"},"content":{"rendered":"

Prezidentimiz tashabbusi bilan Yangi O\u02bbzbekistonda diniy ilmlarni o\u02bbrganish borasida ham katta ishlar qilindi. Xususan, Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi, Imom Termiziy xalqaro ilmiy markazi, Bahouddin Naqshband ilmiy markazi, Burhoniddin Marg\u02bbinoniy ilmiy markazi va Islom sivilizatsiyasi markazi faoliyati yo\u02bblga qo\u02bbyildi.<\/span><\/p>\n

Ushbu markazlarning tashkil qilinishidan ko\u02bbzlangan asosiy maqsad islom dinining dunyo sivilizatsiyasiga qo\u02bbshgan hissasini o\u02bbrganish, qo\u02bblyozma manbalarni tadqiq qilish, yosh olimlarni tayyorlash, yurtimizni tarixda bo\u02bblgani kabi, xalqaro maydondagi ilmiy salohiyatini yuksaltirishdir.<\/span><\/p>\n

Prezidentimiz tashabbusi bilan diniy sohani rivojlantirish, diniy sohada faoliyat yuritayotgan olimlar va tadqiqotchilari qo\u02bbllab-quvvatlash davlat siyosati darajasiga ko\u02bbtarildi. Mamlakatimizdagi ulamolar va diniy soha vakillari endilikda faqatgina mahalliy doirada emas, balki xalqaro anjuman, konferensiya va ilmiy forumlarda faol ishtirok etmoqda. Shuningdek, diniy ulamolarning xalqaro ilmiy muloqotlariga keng imkoniyatlar yaratildi. Xalqaro konferensiyalar tashkil etilib, shu sohada izlanishlar olib borayotgan xorijiy olimlar ishtirokida simpoziumlar o\u02bbtkazilmoqda.<\/span><\/p>\n

2022-yili 15 avgustda Prezidentimiz O\u02bbzbekistonda diniy-ma\u02bcrifiy soha xodimlarini rag\u02bbbatlantirish maqsadida \u201cImom Buxoriy\u201d ordenini ta\u02bcsis etish to\u02bbg\u02bbrisidagi Qonunni\u00a0\u0438\u043c\u0437\u043e\u043b\u0430\u043d\u0434\u0438.<\/a> Unga muvofiq, orden ikki darajadan: \u201cOliy darajali Imom Buxoriy\u201d ordeni hamda \u201cImom Buxoriy\u201d ordenidan iborat bo\u02bbldi.<\/span><\/p>\n

Mazkur orden islom ma\u02bcrifati yo\u02bblida xizmat qilgan davlat arboblari, ulamolar va diniy soha rivojiga katta hissa qo\u02bbshgan shaxslarga beriladi. Ushbu orden nafaqat bir mukofot, balki yuksak ma\u02bcnaviy qadriyatlarni targ\u02bbib etuvchi katta ahamiyatga ega bo\u02bblgan davlat mukofotidir.<\/span><\/p>\n

O\u02bbzbekiston Respublikasi Prezidentining Farmoni bilan \u201cOliy Darajali Imom Buxoriy\u201d ordeni bilan 5 nafar din va davlat arboblari mukofotlangan:<\/span><\/p>\n

2022-yil avgustda Salmon bin Abdulaziz Ol Saud \u2013 Saudiya Arabistoni podshohi. U mazkur mukofotga sazovor bo\u02bblgan birinchi shaxs hisoblanadi;<\/span><\/p>\n

2022-yil noyabr oyida Turkiya Respublikasi Prezidenti Rajab Toyyib Erdo\u02bbg\u02bbon;\u00a0<\/span><\/p>\n

2023-yil iyunda ikki marhum muftiy:<\/span><\/p>\n

Shayx Ziyovuddinxon ibn Eshon Boboxon \u2013 O\u02bbrta Osiyo va Qozog\u02bbiston musulmonlari diniy boshqarmasining 1957-1982-yillardagi ikkinchi raisi, besh ryespublika muftiysi;<\/span><\/p>\n

Shayx Muhammad Sodiq Muhammad Yusuf \u2013 O\u02bbrta Osiyo va Qozog\u02bbiston musulmonlari diniy boshqarmasining 1989-1992-yillardagi to\u02bbrtinchi raisi, besh ryespublika muftiysi;<\/span><\/p>\n

2025-yil avgust oyida muftiy Shayx Nuriddin Xoliqnazar \u2013 O\u02bbzbekiston musulmonlari idorasi raisi \u2013 mukofotlangan.<\/span><\/p>\n

Turkiya Prezidenti Rajab Toyyib Erdo\u02bbg\u02bbon bu mukofot haqida quyidagi fikrlarni bildirgan edi: \u201cBuyuk muhaddis va islom fiqhi bilimdoni Imom Buxoriy nomidagi mukofotni o\u02bbzimga bildirilgan hurmat sifatida faxr bilan qabul qilaman. Shavkat Mirziyoyev bilan ilk uchrashganimda, uning Imom Buxoriy merosidan iqtibos keltirganida aziz birodarimga nisbatan o\u02bbzimda alohida hurmat va yaqinlik his etgandim. Uning sa\u02bcy-harakatlari bilan bugun turk va o\u02bbzbek olimlari yaqin hamkorlik qilayotgan Samarqandda ilmiy markaz bunyod etildi. Men bu mukofotni xalqlarimizning azaliy va abadiy do\u02bbstligi, barcha sohalarda taraqqiy etayotgan aloqalarimiz ramzi sifatida qabul qilaman. O\u02bbz nomimdan va xalqim nomidan O\u02bbzbekiston Prezidenti va xalqiga yuksak <\/em>e\u02bctibor uchun tashakkur bildiraman\u201d.<\/em><\/span><\/p>\n

Bu ordenning ta\u02bcsis etilishi zamiridagi asosiy maqsad va manfaatlar quyidagilardan iborat:<\/span><\/p>\n

    \n
  1. Milliy va diniy merosni ulug\u02bblash. Imom Buxoriy kabi buyuk muhaddisning sha\u02bcni va ilmiy merosini qadrlash, uning islom sivilizatsiyasiga qo\u02bbshgan ulkan hissasini keng jamoatchilikka yetkazish asosiy maqsadlardan biridir.<\/span><\/li>\n
  2. Diniy bag\u02bbrikenglik va ma\u02bcrifatni targ\u02bbib qilish. Orden orqali jamiyatda sof islom ta\u02bclimotini, ya\u02bcni tinchlik, bag\u02bbrikenglik, insonparvarlik g\u02bboyalarini keng targ\u02bbib qilish ko\u02bbzda tutiladi.<\/span><\/li>\n
  3. Ilmiy-ma\u02bcrifiy faoliyatni rag\u02bbbatlantirish. Islomshunoslik, hadis ilmi va umumiy ma\u02bcnaviyat sohasida samarali faoliyat olib borayotgan olimlar, tadqiqotchilar va ulamolarni qo\u02bbllab-quvvatlash va rag\u02bbbatlantirish.<\/span><\/li>\n
  4. Yosh avlodni tarbiyalash. Yoshlarni buyuk ajdodlar merosiga hurmat ruhida tarbiyalash, ularni ilmga, odob-axloqqa, halollik va poklikka undash.<\/span><\/li>\n
  5. Xalqaro nufuzni oshirish. O\u02bbzbekistonning islom madaniyati va ilm-fan rivojiga qo\u02bbshgan hissasini xalqaro miqyosda namoyon qilish, mamlakat obro\u02bbsini mustahkamlash.<\/span><\/li>\n
  6. Jamiyatda ma\u02bcnaviy muhitni sog\u02bblomlashtirish. Orden ma\u02bcnaviyat va axloqni yuksaltirishga xizmat qilib, turli yot g\u02bboyalar va mutaassiblikka qarshi ma\u02bcrifiy asosda kurashishga yordam beradi.<\/span><\/li>\n<\/ol>\n

    Qisqacha aytganda, \u201cImom Buxoriy\u201d ordeni \u2013 bu tarixiy merosni asrab-avaylash, ilm va ma\u02bcrifatni rivojlantirish hamda jamiyatda sog\u02bblom ma\u02bcnaviy muhitni shakllantirishga xizmat qiluvchi muhim tashabbusdir.<\/span><\/p>\n

    Diniy ta\u02bclim muassasalari va masjidlar faoliyatidagi islohotlar. <\/strong>Diniy ta\u02bclim sohasidagi islohotlar \u2013 bu jamiyat ma\u02bcnaviyatini yuksaltirish, sog\u02bblom diniy muhitni shakllantirish va ilmli, mas\u02bculiyatli kadrlar tayyorlashga qaratilgan muhim jarayondir. Ayniqsa, Prezidentimiz tomonidan so\u02bbnggi yillarda bu sohada keng ko\u02bblamli o\u02bbzgarishlar amalga oshirildi. Diniy ta\u02bclim muassasalarida o\u02bbquv dasturlari zamonaviy talablar asosida qayta ko\u02bbrib chiqildi. Nafaqat diniy ilmlar, balki dunyoviy fanlar ham o\u02bbqitila boshlandi. Natijada, keng dunyoqarashga ega, zamon talablarini tushunadigan kadrlar tayyorlandi, diniy va dunyoviy bilimlar uyg\u02bbunligi ta\u02bcminlandi. Bu borada ko\u02bbplab ishlar amalga oshirildi. Xususan, imom-xatiblar malakasini oshirish ishlari yo\u02bblga qo\u02bbyildi, ular uchun muntazam o\u02bbquv kurslari tashkil etildi, va\u02bcz va ma\u02bcruzalar mazmunan boyitildi.<\/span><\/p>\n

    Bundan tashqari, Prezidentimiz tashabbusi bilan har bir viloyatda Qur\u02bconi karim va tajvid kurslari tashkil etildi. Har yili bu o\u02bbquv kurslarida minglab yurtdoshlarimiz o\u02bbzlarining Qur\u02bcon karim bo\u02bbyicha savodxonligini oshiradi.<\/span><\/p>\n

    Kurslar orqali inson qalbida Qur\u02bconi karimga nisbatan muhabbat, hurmat va unga amal qilish hissi paydo bo\u02bbladi. Bu kurslarni tashkil etish zamirida ilm, tarbiya, hurmat va ezgulik kabi yuksak manfaatlar mujassam. Qur\u02bcon ta\u02bclimoti asosida tarbiya topgan insonlar jamiyatda tinchlik, bag\u02bbrikenglik va insofni mustahkamlaydi. Bu kurslar insonni ma\u02bcnaviy kamolotga yetaklovchi, jamiyatni esa axloqan sog\u02bblom va barqaror qiladigan muhim ma\u02bcrifiy maskan bo\u02bblib xizmat qilmoqda.<\/span><\/p>\n

    Jumladan, 2017-yildan buyon Prezidentimiz tashabbusi bilan har yili yurtimizda Qur\u02bconi karim musobaqalari o\u02bbtkazilmoqda. Prezidentimiz bu haqda shunday degan edi: \u201cBiz Qur\u02bconi karimni anglab yetsak va uning ma\u02bcnosini boshqalarga ham yetkaza olsak, jamiyatimiz yanada ma\u02bcnaviy yuksaladi\u201d<\/em>.<\/span><\/p>\n

    Bu fikrlar Qur\u02bconi karimni faqat o\u02bbqish emas, balki uning ma\u02bcnosini tushunish, ilohiy Kitobga ruhan bog\u02bblanish muhim ekanini ko\u02bbrsatadi. Darhaqiqat, Qur\u02bcon va tajvid kurslarini tashkil etish tashabbusi \u2013 jamiyatda sog\u02bblom ma\u02bcnaviy muhitni shakllantirish, Qur\u02bconi karimni asl holatda o\u02bbqish va tushunish madaniyatini rivojlantirishga qaratilgan muhim ma\u02bcnaviy tashabbusdir.<\/span><\/p>\n

    Prezidentimiz olib borayotgan islohotlar davomida diniy sohada xizmat qilayotgan imom-xatiblarga ham alohida e\u02bctibor qaratila boshlandi. Masjidlarda xizmat qilayotgan imom-xatiblarga maosh tayinlanib, davlat tomonidan moddiy yordam ko\u02bbrsatildi. Hozirgi kunda diniy arboblar turli bayramlarda rag\u02bbbatlantirilmoqda. Ayniqsa, joriy yil Ramazon munosabati bilan imom-xatiblar va 3600 nafar qorilarning pul mukofoti bilan taqdirlanishi tahsinga sazovordir. Bu diniy xodimlarning jamiyatdagi nufuzini oshirishga xizmat qilmoqda.<\/span><\/p>\n

    Mamlakatimizda muqaddas dinimiz mohiyatini buzib talqin qiluvchilarga qarshi kurash ishlari ham olib borildi. Shu maqsadda \u201cJaholatga qarshi ma\u02bcrifat\u201d shiori ostida ma\u02bcnaviy-ma\u02bcrifiy tadbirlar o\u02bbtkazib kelinmoqda. Bu tadbirlar asnosida ekstremizm va radikalizmga qarshi ma\u02bcrifiy ishlar, adashgan shaxslarni jamiyatga qaytarish va integratsiya qilish hamda yoshlar bilan targ\u02bbibot ishlari keng miqyosda olib borilmoqda.<\/span><\/p>\n

    Prezidentimiz BMT minbarida: \u201cEkstremizm g\u02bboyalari ta\u02bcsiriga tushib qolgan, to\u02bbg\u02bbri yo\u02bbldan adashgan fuqarolar ijtimoiy reabilitatsiya qilinmoqda, ularni sog\u02bblom hayotga qaytarish uchun zarur sharoitlar yaratilmoqda,\u201d<\/strong>[1]<\/a> deb noto\u02bbg\u02bbri yo\u02bblga kirib qolgan yurtdoshlarimizni jazolash emas, aksincha ularga ma\u02bcrifiy ta\u02bcsir ko\u02bbrsatish orqali to\u02bbg\u02bbri yo\u02bblni ko\u02bbrsatib, oilasi va jamiyatga foydasi tegadigan inson qilib tarbiyalash eng to\u02bbg\u02bbri yo\u02bbl ekanini ma\u02bclum qildi.\u00a0<\/span><\/p>\n

    \u00a0Bu tadbirlar asnosida:<\/span><\/p>\n