{"id":44914,"date":"2025-09-04T10:00:32","date_gmt":"2025-09-04T05:00:32","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=44914"},"modified":"2025-09-03T11:50:31","modified_gmt":"2025-09-03T06:50:31","slug":"muoz-ibn-jabalning-ikki-namozi-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz","title":{"rendered":"MUOZ IBN JABALNING IKKI NAMOZI"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Jobir ibn Abdulloh roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: \u201cMuoz ibn Jabal Nabiy sollallohu alayhi vasallam bilan birga namoz o\u02bbqir edi. So\u02bbng qaytib kelib, qavmiga imom o\u02bbtib berardi\u201d.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Ba\u02bczilar \u201cimom kichikroq namozxonada jamoat namozini o\u02bbqib tugatsa, keyin ikkinchi jamoatga yana namoz o\u02bbqib bersa bo\u02bbladimi?\u201d degan savolga: \u201cBo\u02bbladi\u201d, deb javob bergan va ushbu hadisni dalil qilib keltirgan. Shunday bo\u02bblsa-da, kishi ko\u02bbnglida baribir turli savollar tug\u02bbiladi. Shu sababli ushbu hadisning sharhlarini ko\u02bbrib chiqsak.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Muoz ibn Jabal roziyallohu anhu Nabiy sollallohu alayhi vasallam bilan birga Masjidun nabaviyda namoz o\u02bbqir edi. So\u02bbng o\u02bbz qavmi Banu Salimaga qaytib kelib, o\u02bbsha namozni o\u02bbqib berardi. Bu yerda xufton namozi haqida gap ketmoqda.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Ulamolar Muoz ibn Jabal xufton namozini ikki marta o\u02bbqigani haqida ixtilof qilgan. Chunki, farz ikki marta ado qilinmaydi. Buning dalili Abu Dovudning Sulaymon ibn Yasordan rivoyat qilgan quyidagi hadisidir: \u201cRasululloh sollallohu alayhi vasallam:<strong><em> \u201cBir kunda bir namozni ikki marta o\u02bbqimang\u201d,<\/em><\/strong> deganlar\u201d. Ehtimol, Muoz ibn Jabalning qilgan ishi islomning ilk davrida avvalida bo\u02bblgandir. O\u02bbsha kezlari qorilar kam bo\u02bblib, balki qavm orasida Muozning o\u02bbrniga imom o\u02bbtib beradigan odam bo\u02bblmagandir.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Imom Tahoviy \u201cSharhu maonil osor\u201dda bunday rivoyat qiladi: \u201cMuoz ibn Jabal Nabiy sollallohu alayhi vasallam bilan birga namoz o\u02bbqir edi. So\u02bbng o\u02bbz qavmi oldiga qaytib kelib, ularga imom o\u02bbtib berardi\u201d. Ehtimol, o\u02bbsha paytda farzni ikki marta o\u02bbqish muboh bo\u02bblgandir. Islomning ilk davrida shunday qilingan. Bu Nabiy sollallohu alayhi vasallam qaytargunlaricha davom etgan.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Endi \u201cSahihul Buxoriy\u201dning mashhur sharhi \u201cUmdatul Qoriy\u201dda ushbu hadisni qanday sharhlanganini o\u02bbrganamiz. Unda bu holatga bir necha xil javob berilgan.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Birinchisi: bu hadisni hujjat qilib keltirish Nabiy sollallohu alayhi vasallam inkor qilmaganlari uchundir. Buning sharti \u2013 voqeani to\u02bbliq bilish kerak. Bilmasa ham dalil uchun mumkin.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Ikkinchisi: niyat \u2013 faqat niyat qiluvchining darak berishi bilan xabardor bo\u02bblinadigan botiniy ish. Muoz ibn Jabal Nabiy sollallohu alayhi vasallamdan qiroatning sunnati va namozning hukmlarini o\u02bbrganish uchun naflni niyat qilib namoz o\u02bbqigan bo\u02bblishi mumkin. So\u02bbng o\u02bbz qavmi oldiga qaytib borib, ularga farz namozini o\u02bbqib bergan bo\u02bblishi mumkin.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">\u201cMuoz ibn Jabal roziyallohu anhu Nabiy sollallohu alayhi vasallamning ortlarida turib farzning fazilatini tark etishi, keyin qavmi bilan birga o\u02bbqishi mumkin emas. Muoz ibn Jabal roziyallohu anhu Nabiy sollallohu alayhi vasallamning <strong><em>\u201cNamozga takbir aytilgandan so\u02bbng faqat farz namozi o\u02bbqiladi\u201d<\/em><\/strong> degan so\u02bbzlarini eshitgandan keyin qanaqasiga bunday qilishi mumkin?! Axir, Nabiy sollallohu alayhi vasallam bilan birga o\u02bbqilgan bitta namoz umr davomida o\u02bbqilgan barcha namozlardan yaxshi emasmi?! Xususan, u zotning masjidida o\u02bbqilgan bitta namoz boshqa masjidlarda o\u02bbqilgan mingta namozdan yaxshiroqdir\u201d, deb aytsangiz, quyidagicha javob beramiz: \u201cUnday bo\u02bblsa, Madinadagi masjidlarning barcha imomlaridan Nabiy sollallohu alayhi vasallam bilan birga farzni ado qilganlik fazilati o\u02bbtib ketmaydimi? Qavmi bilan birga farzni ado qilish uchun Nabiy sollallohu alayhi vasallamning ortlarida o\u02bbqilgan nafl namozining fazilati shu holatdagi farz namozini ado qilishning o\u02bbrnida bo\u02bbladi. O\u02bbz qavmiga imom bo\u02bblishda Nabiy sollallohu alayhi vasallamning buyruqlariga buysunish chin itoatdir\u201d.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Uchinchisi: Muhallab: \u201cEhtimol, Muoz ibn Jabal roziyallohu anhuning amali qorilar bo\u02bblmagan yo qavm orasida uning o\u02bbrniga imom bo\u02bbladigan odam topilmagan paytda sodir bo\u02bblgandir. Oddiy holatlar zarurat holatiga qiyos qilinmaydi\u201d, degan.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">To\u02bbrtinchisi: Ehtimol, Muoz ibn Jabal Nabiy sollallohu alayhi vasallam bilan birga kunduzning va qavmi bilan kechaning namozini o\u02bbqigandir. Chunki ular ishchilar bo\u02bblib, kunduzgi namozlarda manzilida bo\u02bblmas edi. Roviy Muoz ibn Jabalning ikki vaqtdagi holati haqida xabar bergan, bitta vaqtdagi emas.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Beshinchisi: Albatta, bu hadis mansux (hukmi bekor) bo\u02bblgan.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Hanafiy mazhabi hukmiga ko\u02bbra, farz namozini o\u02bbqigan odam xuddi shu namozni o\u02bbqiyotgan qavmga imom bo\u02bbla olmaydi. Chunki, ikkinchi marta o\u02bbqilganda farz naflga aylanadi. Nafl o\u02bbqiyotgan farz o\u02bbqiyotganga imom bo\u02bbla olmaydi. Bu hadisdagi holat faqat Muoz ibn Jabal roziyallohu anhuning o\u02bbzigagina xos. Undan hamma uchun umumiy hukm olib bo\u02bblmaydi. Hadislarning ma\u02bcnolarini hammadan ko\u02bbra mujtahid imomlar yaxshi bilgan. Shuning uchun hukm olishni ularga topshirish kerak. Ya\u02bcni, bir mazhabni mahkam ushlaymiz va unga ergashamiz.<\/span><\/p>\n<div style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>Abduvosi SHONAZAROV, <\/strong><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi ilmiy xodimi<\/strong><\/span><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jobir ibn Abdulloh roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: \u201cMuoz ibn Jabal Nabiy sollallohu alayhi vasallam bilan birga namoz o\u02bbqir edi. So\u02bbng qaytib kelib, qavmiga imom o\u02bbtib berardi\u201d. Ba\u02bczilar \u201cimom kichikroq namozxonada jamoat namozini o\u02bbqib tugatsa, keyin ikkinchi jamoatga yana namoz o\u02bbqib bersa bo\u02bbladimi?\u201d degan savolga: \u201cBo\u02bbladi\u201d, deb javob bergan va ushbu hadisni dalil qilib keltirgan. Shunday &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":44915,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2449,639],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v23.3 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>MUOZ IBN JABALNING IKKI NAMOZI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"MUOZ IBN JABALNING IKKI NAMOZI\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"MUOZ IBN JABALNING IKKI NAMOZI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"MUOZ IBN JABALNING IKKI NAMOZI\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&amp;lang=oz\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/bukharicenter\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-09-04T05:00:32+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-09-03T06:50:31+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/muozibn0409.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"660\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"380\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Markaz\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@www_bukhari_uz\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@www_bukhari_uz\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Markaz\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"3 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz\",\"name\":\"MUOZ IBN JABALNING IKKI NAMOZI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/muozibn0409.jpg\",\"datePublished\":\"2025-09-04T05:00:32+00:00\",\"dateModified\":\"2025-09-03T06:50:31+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c\"},\"description\":\"MUOZ IBN JABALNING IKKI NAMOZI\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/muozibn0409.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/muozibn0409.jpg\",\"width\":660,\"height\":380},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/bukhari.uz\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"MUOZ IBN JABALNING IKKI NAMOZI\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#website\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/\",\"name\":\"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\",\"description\":\"bukhari.uz\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c\",\"name\":\"Markaz\",\"sameAs\":[\"https:\/\/www.bukhari.uz\/\"],\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?author=1\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"MUOZ IBN JABALNING IKKI NAMOZI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","description":"MUOZ IBN JABALNING IKKI NAMOZI","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"MUOZ IBN JABALNING IKKI NAMOZI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","og_description":"MUOZ IBN JABALNING IKKI NAMOZI","og_url":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz","og_site_name":"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/bukharicenter\/","article_published_time":"2025-09-04T05:00:32+00:00","article_modified_time":"2025-09-03T06:50:31+00:00","og_image":[{"width":660,"height":380,"url":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/muozibn0409.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Markaz","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@www_bukhari_uz","twitter_site":"@www_bukhari_uz","twitter_misc":{"Written by":"Markaz","Est. reading time":"3 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz","url":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz","name":"MUOZ IBN JABALNING IKKI NAMOZI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/muozibn0409.jpg","datePublished":"2025-09-04T05:00:32+00:00","dateModified":"2025-09-03T06:50:31+00:00","author":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c"},"description":"MUOZ IBN JABALNING IKKI NAMOZI","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz#primaryimage","url":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/muozibn0409.jpg","contentUrl":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/09\/muozibn0409.jpg","width":660,"height":380},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=44914&lang=oz#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/bukhari.uz\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"MUOZ IBN JABALNING IKKI NAMOZI"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#website","url":"https:\/\/bukhari.uz\/","name":"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","description":"bukhari.uz","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/bukhari.uz\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c","name":"Markaz","sameAs":["https:\/\/www.bukhari.uz\/"],"url":"https:\/\/bukhari.uz\/?author=1"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44914"}],"collection":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=44914"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44914\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":44916,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/44914\/revisions\/44916"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/44915"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=44914"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=44914"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=44914"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}