{"id":43053,"date":"2025-06-10T20:52:24","date_gmt":"2025-06-10T15:52:24","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=43053"},"modified":"2025-06-10T20:52:24","modified_gmt":"2025-06-10T15:52:24","slug":"samarqand-arxeologiyasi-yozma-manbalardagi-tarixiy-qishloqlar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz","title":{"rendered":"Samarqand arxeologiyasi: yozma manbalardagi tarixiy qishloqlar"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazida Germaniyaning Gamburg universiteti huzuridagi Osiyo-Afrika tadqiqotlari instituti bilan hamkorlikda \u201cZarafshon vohasi madaniy boyliklari\u201d turkumida navbatdagi onlayn seminar bo\u02bblib o\u02bbtdi. Unda Markaz xodimlari, yurtimiz va xorijdagi ilmiy muassasalar tadqiqotchilari, shuningdek, Germaniya, Turkiya va AQSH kabi davlatlardan olimlar ishtirok etdi.<\/span><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-43055\" src=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10062.jpg\" alt=\"\" width=\"660\" height=\"371\" srcset=\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10062.jpg 660w, https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10062-300x169.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 660px) 100vw, 660px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Seminarda Madaniy meros agentligi Yahyo G\u02bbulomov nomidagi Samarqand arxeologiya instituti katta ilmiy xodimi, tarix fanlari bo\u02bbyicha falsafa doktori Alisher Sandiboyev \u201cSamarqand \u2013 so\u02bbg\u02bbd yozma va kartografik manbalarida\u201d mavzusida ma\u02bcruza qildi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Samarqand So\u02bbg\u02bbdi Zarafshon vohasining markaziy qismida joylashgan tarixiy-geografik hudud sifatida tahlil etildi. Aniqlik kiritish uchun arab manbalari, jumladan, Abu Is\u02bchoq Forisiy Istaxriy, Abulqosim ibn Havqal, Abu Fazl Muhammad ibn Tohir Muqaddasiy, shuningdek, Abdulkarim Sam\u02bconiy, Abu Abdulloh Muhammad ibn Muhammad Idrisiy asarlaridagi ma\u02bclumot va xaritalarning ilmiy tahlili keltirildi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Misol uchun, Ibn Havqal Kushoniya shahri haqida bunday ma\u02bclumot beradi: \u201cKushoniya kattaligi jihatidan Ishtixonga yaqin, ammo uning qishloqlari ko\u02bbp, odamlari boy, bilimli va mehribondir\u201d. Bu satrlar nafaqat tarixiy hujjatlar, balki o\u02bbsha davr madaniyati va jamiyat tuzilishi haqida ham bevosita tasavvur uyg\u02bbotadi.<\/span><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-43056\" src=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10063.jpg\" alt=\"\" width=\"660\" height=\"371\" srcset=\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10063.jpg 660w, https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10063-300x169.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 660px) 100vw, 660px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Tadqiqotchi IX-XII asrlardagi shahar va qishloqlarning joylashuviga alohida e\u02bctibor qaratdi. Xususan, Ishtixon, Kushoniya, Dabusiya, Arbinjon, Sog\u02bbarj, Razmaz kabi tarixiy ahamiyatga ega shahar va rustoqlar (<em>qishloq, shahar, ovul, bozor<\/em>) joylashgan hududlar o\u02bbrnini zamonaviy joylar bilan taqqoslab ko\u02bbrsatdi. Masalan, tarixiy Farankad qishlog\u02bbi \u2013 bugungi kunga kelib Samarqand viloyatining Oqdaryo tumanidagi Primkent hududida joylashgan deb taxmin qilinadi. Shu bilan birga, ma\u02bcruzachi Ibn Xavqalning \u201cSo\u02bbg\u02bbd daryosidan har bir qishloqqa ariqlar ajralib chiqib, aholiga hayot bag\u02bbishlaydi\u201d degan so\u02bbzlari asosida O\u02bbrta asrlarda irrigatsiya tizimi naqadar mukammal bo\u02bblgani va uning jamiyat hayotidagi ahamiyatini yoritib berdi.<\/span><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-43057\" src=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10064.jpg\" alt=\"\" width=\"660\" height=\"371\" srcset=\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10064.jpg 660w, https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10064-300x169.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 660px) 100vw, 660px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Ma\u02bcruzada, shuningdek, hozirgi Urgut, Ishtixon, Kattaqo\u02bbrg\u02bbon, Oqdaryo, Bulung\u02bbur, Nurobod va Baxmal tumanlarining O\u02bbrta asrlardagi tarixiy nomlari, chegaralari va qishloqlari haqida muhim ma\u02bclumotlar byerildi. Samarqandning o\u02bbsha davrdagi g\u02bbarbiy, shimoliy va janubiy hududlari tarixiy-geografik tarkibi ilmiy tahlil asosida ochib berildi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Yakunda olim quyidagi xulosani bayon etdi: \u201cYozma va xaritaviy manbalarning chuqur tahlili orqali So\u02bbg\u02bbdning IX-XII asrlardagi tarixiy geografiyasi va madaniy merosi yanada oydinlashmoqda. Bu esa hozirgi arxeologik topilmalar bilan uyg\u02bbun holda milliy merosimizni ilmiy asosda tiklashga xizmat qiladi\u201d.<\/span><\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-43058\" src=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10065.jpg\" alt=\"\" width=\"660\" height=\"371\" srcset=\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10065.jpg 660w, https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10065-300x169.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 660px) 100vw, 660px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Tadbir ishtirokchilari ma\u02bcruza tarixiy hududlarning qayta tiklanishi, milliy o\u02bbzlik va madaniy merosga qiziqishni yanada oshirishga muhim hissa qo\u02bbshishini ta\u02bckidladi.<\/span><\/p>\n<div style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi<\/strong><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>Matbuot xizmati<\/strong><\/span><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazida Germaniyaning Gamburg universiteti huzuridagi Osiyo-Afrika tadqiqotlari instituti bilan hamkorlikda \u201cZarafshon vohasi madaniy boyliklari\u201d turkumida navbatdagi onlayn seminar bo\u02bblib o\u02bbtdi. Unda Markaz xodimlari, yurtimiz va xorijdagi ilmiy muassasalar tadqiqotchilari, shuningdek, Germaniya, Turkiya va AQSH kabi davlatlardan olimlar ishtirok etdi. Seminarda Madaniy meros agentligi Yahyo G\u02bbulomov nomidagi Samarqand arxeologiya instituti katta ilmiy &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":43054,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[654,652,642],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v23.3 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Samarqand arxeologiyasi: yozma manbalardagi tarixiy qishloqlar - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Samarqand arxeologiyasi: yozma manbalardagi tarixiy qishloqlar\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Samarqand arxeologiyasi: yozma manbalardagi tarixiy qishloqlar - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Samarqand arxeologiyasi: yozma manbalardagi tarixiy qishloqlar\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&amp;lang=oz\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/bukharicenter\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-06-10T15:52:24+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10061.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"1000\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"563\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Markaz\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@www_bukhari_uz\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@www_bukhari_uz\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Markaz\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"3 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz\",\"name\":\"Samarqand arxeologiyasi: yozma manbalardagi tarixiy qishloqlar - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10061.jpg\",\"datePublished\":\"2025-06-10T15:52:24+00:00\",\"dateModified\":\"2025-06-10T15:52:24+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c\"},\"description\":\"Samarqand arxeologiyasi: yozma manbalardagi tarixiy qishloqlar\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10061.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10061.jpg\",\"width\":1000,\"height\":563},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/bukhari.uz\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Samarqand arxeologiyasi: yozma manbalardagi tarixiy qishloqlar\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#website\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/\",\"name\":\"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\",\"description\":\"bukhari.uz\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c\",\"name\":\"Markaz\",\"sameAs\":[\"https:\/\/www.bukhari.uz\/\"],\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?author=1\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Samarqand arxeologiyasi: yozma manbalardagi tarixiy qishloqlar - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","description":"Samarqand arxeologiyasi: yozma manbalardagi tarixiy qishloqlar","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"Samarqand arxeologiyasi: yozma manbalardagi tarixiy qishloqlar - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","og_description":"Samarqand arxeologiyasi: yozma manbalardagi tarixiy qishloqlar","og_url":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz","og_site_name":"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/bukharicenter\/","article_published_time":"2025-06-10T15:52:24+00:00","og_image":[{"width":1000,"height":563,"url":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10061.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Markaz","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@www_bukhari_uz","twitter_site":"@www_bukhari_uz","twitter_misc":{"Written by":"Markaz","Est. reading time":"3 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz","url":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz","name":"Samarqand arxeologiyasi: yozma manbalardagi tarixiy qishloqlar - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10061.jpg","datePublished":"2025-06-10T15:52:24+00:00","dateModified":"2025-06-10T15:52:24+00:00","author":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c"},"description":"Samarqand arxeologiyasi: yozma manbalardagi tarixiy qishloqlar","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz#primaryimage","url":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10061.jpg","contentUrl":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/06\/zaraf10061.jpg","width":1000,"height":563},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=43053&lang=oz#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/bukhari.uz\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Samarqand arxeologiyasi: yozma manbalardagi tarixiy qishloqlar"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#website","url":"https:\/\/bukhari.uz\/","name":"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","description":"bukhari.uz","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/bukhari.uz\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c","name":"Markaz","sameAs":["https:\/\/www.bukhari.uz\/"],"url":"https:\/\/bukhari.uz\/?author=1"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43053"}],"collection":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=43053"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43053\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":43059,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/43053\/revisions\/43059"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/43054"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=43053"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=43053"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=43053"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}