{"id":41224,"date":"2025-04-01T17:19:20","date_gmt":"2025-04-01T12:19:20","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=41224"},"modified":"2025-04-01T17:19:20","modified_gmt":"2025-04-01T12:19:20","slug":"imom-moturidiy-inson-mohiyatining-mantiqiy-asoslari-himoyachisi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz","title":{"rendered":"IMOM MOTURIDIY \u2013 INSON MOHIYATINING MANTIQIY ASOSLARI HIMOYACHISI"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>Davlatimiz rahbari tomonidan qabul qilingan \u201cImom Moturidiy tavalludining 1155-yilligini keng nishonlash to\u02bbg\u02bbrisida\u201dgi Prezident qarori juda katta va beqiyos ilmiy meros qoldirib ketgan alloma ajdodimizning ta\u02bclimotiga yana bir karra teran ilmiy nigoh tashlashga sabab bo\u02bbldi.<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Abu Mansur Moturidiy hayoti davomida Samarqanddan chiqmay, shogirdlariga musulmon ilohiyotining sir-asrorlarini, xususan, hanafiy mazhabining asl mazmun-mohiyatini, ya\u02bcni Abu Hanifa as\u02bchobi e\u02bctiqodini puxta mantiqiy asosda o\u02bbrgatdi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Abu Mansur Moturidiy dastlabki ma\u02bclumotni o\u02bbz otasi Muhammad ibn Mahmuddan, so\u02bbngra o\u02bbsha davrdagi boshlang\u02bbich maktabdan oladi. Keyin u Samarqanddagi \u201cRaboti g\u02bboziyon\u201d masjidi qoshidagi madrasada tahsil olgan. U asosiy ilmini Samarqandda Abu Bakr Ahmad ibn Is\u02bchoq, Abu Nosir Ahmad ibn Abbos (\u201cFaqih Samarqandiy\u201d nomi bilan mashhur), Nusayr ibn Yahyo Balxiy, Muhammad ibn Muqotil Roziy singari o\u02bbz davrining peshqadam ulamolaridan olgan va keyinchalik ular bilan bir qatorda turib fiqh va kalomdan dars bergan.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Moturidiy butun kuch-g\u02bbayratini hanafiy mazhabining kalomiy ta\u02bclimoti taraqqiyoti yo\u02bblida sarflagan. Uning ta\u02bclimotida inson yaratilgan mavjudotlar ichida eng yuqori tabaqada turuvchi, Yaratguvchining mukarram bandasi sifatida talqin etilgan bo\u02bblib, insonning aql-idroki imkoniyatlariga alohida urg\u02bbu berilgan. Taniqli islomshunos olim Ubaydulla Uvatovning ta\u02bcrifiga binoan, kalom ilmi \u201cdiniy aqidalar va ularning asoslarini aqliy dalillar va isbotlar asosida talqin qilib, ulardagi har qanday shubhali, bir tomonlama qarashlarga barham beradigan ilm\u201ddir. Shu nuqtayi nazardan, Imom Moturidiy ham naqliy, ham aqliy dalillarga tayanib, xolis va mantiqan to\u02bbg\u02bbri xulosalar chiqargan. Uning kalomiy yondashuvi mutakallimlar ichida eng \u201coqilona-sivilizatsion\u201d yondashuvdir, deb ta\u02bcriflangan. Chunki Moturidiy masalaga har taraflama, yetarli asos va dalillar bilan yondashib, e\u02bctiqod qiluvchining qalbi va ishonchiga to\u02bbg\u02bbri yo\u02bbl topadigan, singadigan fikrlarni ilgari surgan. Ungacha kalomda faqat naqliy dalillarga suyanib xulosa chiqarish rasmi hukm surgan. Bu usul turli ziddiyatlarni bartaraf qilishga to\u02bbliq yetarli bo\u02bblmagan.\u00a0<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Ayni borada uning inson mohiyati xususidagi qarashlari e\u02bctiborga molik. Moturidiy o\u02bbz ta\u02bclimotida insonning aqlli mavjudot ekaniga qat\u02bciy urg\u02bbu bergan holda, Qur\u02bconi karimning inson to\u02bbg\u02bbrisidagi oyatlariga muvofiq uning faoliyati ilohiy hikmatga doxilligi, chunki qayerda hikmat namoyon bo\u02bblar ekan, o\u02bbsha yerda insonning aqli uni anglovchi sifatida zohir bo\u02bblishini qayd etgan. Bu konsepsiya hozirgi zamon kosmologiyasida ilgari surilgan \u201cantrop tamoyili\u201dni eslatadi. Unga ko\u02bbra, insonning koinotdagi bugungi o\u02bbrni, dastlabki singulyar holatdan portlash yo\u02bbli bilan chiqayotgan paytidagi holati bilan chambarchas bog\u02bblangandir. Agar u paytda (ya\u02bcni olamning yaratilish paytida) portlash jarayoni o\u02bbzgacharoq bo\u02bblganida edi, bugungi kunimiz ro\u02bbyobga chiqmas edi. Hammasi, dastlabki portlash lahzasida hisobga olingan. Koinot shunday vujudga kelganki (yaratilganki), taraqqiyotining muayyan bosqichida (10\u201315 mlrd. yil o\u02bbtgach) koinotni kuzatuvchi, o\u02bbrganuvchi inson yaratilgan. Ya\u02bcni inson shu yaratilgan go\u02bbzallikdan bahra oluvchi, aql-idrokka, axloqqa ega (yaratilgan) mavjudotdir. Bu mavjudotning missiyasida mazkur olamni asrash vazifasi ham bor, ya\u02bcni inson yaratilgan olam muvozanatini saqlashga mas\u02bculdir.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Imom Moturidiy konsepsiyasida inson imonga ega bo\u02bblib turib xatoga yo\u02bbl qo\u02bbyishi, osiy bo\u02bblishi ham mumkin. Lekin bu holatda u dindan chiqmaydi. Uning qilgan gunohini kechirish yoki kechirmaslik esa Allohning ixtiyorida. Shu sababli, Moturidiy insonlarni aql-idrokka ega bo\u02bblib turib, ya\u02bcni bilib turib, gunohkor bo\u02bblmaslikka chaqiradi. Har bir xatti-harakatingiz, taqdiringiz ilohiy kitobda belgilangan, ammo aql-idrokka tayanib, to\u02bbg\u02bbri yo\u02bblni tanlash sizning ixtiyoringizda, deyilgan bu konsepsiyada.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Xullas, Moturidiy hanafiy mazhabi konsepsiyasiga mos keluvchi faol, aql-idrokli, islom ta\u02bclimoti talablariga bo\u02bbysunuvchi, odob-axloqli, imon-e\u02bctiqodli, xatolarga ham yo\u02bbl qo\u02bbyuvchi, ammo ularni zinhor joiz demaydigan mo\u02bbmin inson konsepsiyasini ilgari surgan.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Bu konsepsiyaning asosiy tamoyillarini olimning \u201cKitob at-Tavhid\u201d va \u201cTa\u02bcvilot al-Qur\u02bcon\u201d nomli asarlaridan topishingiz mumkin.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Imom Moturidiy hanafiy mazhabi doirasida islomiy mo\u02bbtadillik yo\u02bbnalishini rivojlantirganligi uchun ham dunyo musulmonlarining ko\u02bbpchiligi kalomning moturidiylik maktabiga ergashadi. Bu talqin inson erkinligini himoya qiluvchi asosli konsepsiyadir. Moturidiy zamonasida klassik falsafiy mantiqqa oid mulohazalar tanqidiy tahlil qilingan bo\u02bblib, ilmda mantiqiy amallarga rioya qilishning zarurligi ta\u02bckidlab ketilgan edi. Shu sababli ko\u02bbpchilik olimlar o\u02bbz ilmiy izlanishlarida mantiqiy amallarga jiddiy e\u02bctibor qilishgan.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Jumladan, Imom Moturidiy ham o\u02bbz inson konsepsiyasini asoslashda mantiqning sillogistik qoidalariga amal qiladi. Uning fikricha, olamda faqat qat\u02bciy sabab-oqibat ketma-ketligi ro\u02bby bermasdan, tasodiflar ham bo\u02bblishini tan olish kerak. Insonning \u201ctasodiflar tufayli sodir qilgan xatolari taftish qilinadi, ataylab sodir qilingan xato esa jazoga loyiqdir\u201d. Allomaning keyingi davrlarda ijod qilgan shogirdlari uning mantiqiy salohiyatiga yuksak baho berishgan. Mantiqiy xulosa chiqarishda fikrning to\u02bbg\u02bbriligini tasdiqlovchi yetarli darajada asosli dalillar bo\u02bblsagina xulosaning chinligiga ishonish mumkin, deb hisoblaydi alloma. Bunday mantiqiy xulosa chiqarish qoidasi logika fanida \u201cyetarli asos qonuni\u201dning G.V.Leybnis (1646-1716) tomonidan asoslab berilishidan qariyb sakkiz asr ilgari Imom Moturidiy tomonidan ham ilgari surilgani hayratlanarli va alohida e\u02bctiborga loyiqdir. Bu mulohazalar Moturidiyning inson mohiyati haqidagi konsepsiyasi hozirgi zamon ilmiy metodologiyasi asosida yanada chuqurroq o\u02bbrganilishi, tahlil etilishi lozimligini ko\u02bbrsatadi. Joriy yilda buyuk alloma Imom Moturidiy tavalludining 1155-yilligi keng nishonlanadi. Shu munosabat bilan Imom Moturidiy merosiga yana bir bor teran ilmiy nazar tashlash imkoniyati yuzaga keladi.<\/span><\/p>\n<div style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>B.Turayev, falsafa fanlari doktori, professor,\u00a0<\/strong><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi<\/strong><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>Manba: <a href=\"https:\/\/uza.uz\/posts\/704077\"><span style=\"color: #0000ff;\">O\u02bbzA<\/span><\/a><\/strong><\/span><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Davlatimiz rahbari tomonidan qabul qilingan \u201cImom Moturidiy tavalludining 1155-yilligini keng nishonlash to\u02bbg\u02bbrisida\u201dgi Prezident qarori juda katta va beqiyos ilmiy meros qoldirib ketgan alloma ajdodimizning ta\u02bclimotiga yana bir karra teran ilmiy nigoh tashlashga sabab bo\u02bbldi. Abu Mansur Moturidiy hayoti davomida Samarqanddan chiqmay, shogirdlariga musulmon ilohiyotining sir-asrorlarini, xususan, hanafiy mazhabining asl mazmun-mohiyatini, ya\u02bcni Abu Hanifa as\u02bchobi e\u02bctiqodini &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":41225,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[639,3711],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v23.3 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>IMOM MOTURIDIY \u2013 INSON MOHIYATINING MANTIQIY ASOSLARI HIMOYACHISI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"IMOM MOTURIDIY \u2013 INSON MOHIYATINING MANTIQIY ASOSLARI HIMOYACHISI\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"IMOM MOTURIDIY \u2013 INSON MOHIYATINING MANTIQIY ASOSLARI HIMOYACHISI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"IMOM MOTURIDIY \u2013 INSON MOHIYATINING MANTIQIY ASOSLARI HIMOYACHISI\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&amp;lang=oz\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/bukharicenter\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-04-01T12:19:20+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/moturidi0104.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"660\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"440\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Markaz\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@www_bukhari_uz\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@www_bukhari_uz\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Markaz\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"4 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz\",\"name\":\"IMOM MOTURIDIY \u2013 INSON MOHIYATINING MANTIQIY ASOSLARI HIMOYACHISI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/moturidi0104.jpg\",\"datePublished\":\"2025-04-01T12:19:20+00:00\",\"dateModified\":\"2025-04-01T12:19:20+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c\"},\"description\":\"IMOM MOTURIDIY \u2013 INSON MOHIYATINING MANTIQIY ASOSLARI HIMOYACHISI\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/moturidi0104.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/moturidi0104.jpg\",\"width\":660,\"height\":440},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/bukhari.uz\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"IMOM MOTURIDIY \u2013 INSON MOHIYATINING MANTIQIY ASOSLARI HIMOYACHISI\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#website\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/\",\"name\":\"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\",\"description\":\"bukhari.uz\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c\",\"name\":\"Markaz\",\"sameAs\":[\"https:\/\/www.bukhari.uz\/\"],\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?author=1\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"IMOM MOTURIDIY \u2013 INSON MOHIYATINING MANTIQIY ASOSLARI HIMOYACHISI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","description":"IMOM MOTURIDIY \u2013 INSON MOHIYATINING MANTIQIY ASOSLARI HIMOYACHISI","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"IMOM MOTURIDIY \u2013 INSON MOHIYATINING MANTIQIY ASOSLARI HIMOYACHISI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","og_description":"IMOM MOTURIDIY \u2013 INSON MOHIYATINING MANTIQIY ASOSLARI HIMOYACHISI","og_url":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz","og_site_name":"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/bukharicenter\/","article_published_time":"2025-04-01T12:19:20+00:00","og_image":[{"width":660,"height":440,"url":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/moturidi0104.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Markaz","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@www_bukhari_uz","twitter_site":"@www_bukhari_uz","twitter_misc":{"Written by":"Markaz","Est. reading time":"4 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz","url":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz","name":"IMOM MOTURIDIY \u2013 INSON MOHIYATINING MANTIQIY ASOSLARI HIMOYACHISI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/moturidi0104.jpg","datePublished":"2025-04-01T12:19:20+00:00","dateModified":"2025-04-01T12:19:20+00:00","author":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c"},"description":"IMOM MOTURIDIY \u2013 INSON MOHIYATINING MANTIQIY ASOSLARI HIMOYACHISI","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz#primaryimage","url":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/moturidi0104.jpg","contentUrl":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/04\/moturidi0104.jpg","width":660,"height":440},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=41224&lang=oz#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/bukhari.uz\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"IMOM MOTURIDIY \u2013 INSON MOHIYATINING MANTIQIY ASOSLARI HIMOYACHISI"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#website","url":"https:\/\/bukhari.uz\/","name":"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","description":"bukhari.uz","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/bukhari.uz\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c","name":"Markaz","sameAs":["https:\/\/www.bukhari.uz\/"],"url":"https:\/\/bukhari.uz\/?author=1"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/41224"}],"collection":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=41224"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/41224\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":41226,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/41224\/revisions\/41226"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/41225"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=41224"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=41224"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=41224"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}