{"id":40598,"date":"2025-02-26T09:01:06","date_gmt":"2025-02-26T04:01:06","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=40598"},"modified":"2025-02-24T19:02:03","modified_gmt":"2025-02-24T14:02:03","slug":"islom-dini-ilmni-targ%ca%bbib-qiladi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz","title":{"rendered":"ISLOM DINI ILMNI TARG\u02bbIB QILADI"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Ilm olish dinimizda ulug\u02bb ibodatlardan sanaladi. Ilk nozil bo\u02bblgan vahiyning <strong>\u201cO\u02bbqi!\u201d<\/strong> deb boshlanishi buning yorqin dalilidir. Shuning uchun ham islom dinining mo\u02bbtabar manbalarida ilm targ\u02bbib qilingan va ilm sohibi uchun baland darajalar va\u02bcda qilingan. Alloh taolo Qur\u02bconi karimda: <strong>\u201cAlloh sizlardan imon keltirgan va ilm ato etilgan zotlarni <\/strong>(baland) <strong>daraja <\/strong>(martaba)<strong>larga ko\u02bbtarur\u201d <\/strong><em>(Mujodala surasi, 11-oyat)<\/em><strong>, <\/strong>degan.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Boshqa oyatda: <strong>\u201cAlloh adolatda <\/strong>(barqaror)<strong> turib, shunday guvohlik berdi: \u201cAllohdan o\u02bbzga iloh yo\u02bbqdir\u201d, farishtalar va ilm egalari ham. <\/strong>(Albatta)<strong> Undan o\u02bbzga iloh yo\u02bbq. U Aziz <\/strong>(qudratli)<strong> va Hakim <\/strong>(hikmatli)<strong>dir\u201d <\/strong><em>(Oli Imron surasi, 18-oyat)<\/em><strong>,<\/strong> deb marhamat qilingan. Bu oyatda Alloh taolo avval O\u02bbzini, keyin farishtalarni, so\u02bbngra ilm ahlini zikr etdi. Mana shuning o\u02bbzi ilmning sharafli, fazilatli va nechog\u02bbli ulug\u02bb ekanini anglashga kifoya qiladi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Payg\u02bbambar alayhissalomning hayot yo\u02bbllari va aytgan so\u02bbzlari ham ilm targ\u02bbiboti bilan to\u02bbladir. Abu Dardo roziyallohu anhudan rivoyat qilinadi: \u201cRasululloh sollallohu alayhi vasallam: <strong><em>\u201cKim ilm talab qilish yo\u02bblida yursa, Alloh unga jannat yo\u02bblini oson qilib qo\u02bbyadi. Albatta, farishtalar tolibi ilmni rozi qilish uchun qanotlarini yoyadi. Albatta, olimga osmondagi zotlar, yerdagi zotlar, hatto suvdagi baliqlar ham istig\u02bbfor aytadi. Olimning obiddan fazli xuddi oyning boshqa yulduzlardan fazliga o\u02bbxshaydi. Albatta, olimlar payg\u02bbambarlarning merosxo\u02bbrlaridir. Albatta, payg\u02bbambarlar dinorni ham, dirhamni ham meros qoldirmaganlar. Albatta, ular ilmni meros qoldirganlar. Kim o\u02bbshani olsa, ulug\u02bb nasibani olibdi\u201d,<\/em><\/strong> deganlar\u201d <em>(Abu Dovud va Termiziy rivoyati)<\/em>.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Ilm targ\u02bbibi va ilmning inson hayotidagi o\u02bbrni haqida Payg\u02bbambarimiz sollallohu alayhi vasallamning umr yo\u02bbllarida bizga namuna bo\u02bbladigan misollar juda ko\u02bbp.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Nabiy sollallohu alayhi vasallam: <strong><em>\u201cIlm talab qilish har bir musulmon kishi va muslima ayolga farzdir\u201d,<\/em><\/strong> deganlar. Ushbu hadisdan ma\u02bclum bo\u02bbladiki, islom dini ayol kishiga ham ilmni farz qildi. Rasululloh sollallohu alayhi vasallam Hafsa onamizga uylanmoqchi bo\u02bblganlarida, hazrati Umar islom ummatiga yuksak bir fazilatni ko\u02bbrsatdi. U ham bo\u02bblsa, otalik mas\u02bculiyatini his qilgan holda, qizi Hafsani turmushga berish oldidan unga o\u02bbqish, yozish va dinga doir ilmlarni o\u02bbrgatdi. Buning uchun Banu Adiy qabilasidan bir ayolni yolladi. Hafsa onamiz haligi ayoldan yetarlicha ilm olganidan so\u02bbng Nabiy sollallohu alayhi vasallamga turmushga chiqdi. To\u02bbydan so\u02bbng Rasululloh sollallohu alayhi vasallam hazrati Umardan haligi ayol kelib, Hafsaga dars berishni davom ettirishini so\u02bbradilar. U: \u201cEy Rasululloh! Hafsa ilmni yaxshi egallab oldi\u201d, dedi. Shunda Rasululloh sollallohu alayhi vasallam: \u201c<strong><em>Hafsa ilmni mukammalroq egallashini xohlayman\u201d,<\/em><\/strong> dedilar.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Islom ilm talab qilishni ibodat darajasiga ko\u02bbtardi. Ulamolarning siyohini shahidlarning qoniga tenglashtirdi. Hasan Basriy: \u201cOlimlar qalamining siyohi shahidlar qoni bilan o\u02bblchanadi. Shunda olimlar qalamining siyohi shahidlar qonidan og\u02bbir keladi\u201d, degan. Zero, hech kim olim bo\u02bblib tug\u02bbilmaydi. Olimlik martabasi ilm o\u02bbrganish va ta\u02bclim olish bilan egallanadi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Ilm \u2013 hikmat, poklik ramzi, ilmsizlik esa johillikdir. Ilm dinning asosi, ustunidir. Ilm ulug\u02bb xislat, eng yorqin fazilat bo\u02bblib, insonning barkamol bo\u02bblishini ta\u02bcminlaydi. Ilmni o\u02bbqish, takrorlash, yozish bilan mustahkamlash lozim. Lekin ilmga amal qilinmasa, foydasiz bo\u02bblib qolishini ham unutmaslik kerak.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Islomda ilm-fan egallash, ma\u02bcrifatli bo\u02bblish juda savobli ish sanaladi. Hadisda: \u201c<strong><em>Sadaqaning eng afzali ilm o\u02bbrganib, so\u02bbng uni boshqalarga o\u02bbrgatishdir\u201d,<\/em><\/strong> deyiladi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Ilm olish borasida yurtimizdan ibrat bo\u02bblarli allomalar juda ham ko\u02bbp bo\u02bblgan. Ulardan biri Imom Buxoriydir. U haqda Muhammad ibn Is\u02bchoq ibn Xuzayma bunday degan: \u201cBu dunyoda hadis ilmida Muhammad ibn Ismoildan ko\u02bbra bilimliroq va xotirasi kuchliroq biror kishini ko\u02bbrmadim\u201d.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Imom Buxoriy: \u201cYuz ming sahih, ikki yuz ming sahih bo\u02bblmagan hadisni yod oldim. \u201cSahih\u201d kitobimga har bir hadisni yozishdan oldin g\u02bbusl qilib, ikki rakat namoz o\u02bbqidim. U sahih hadislarni olti yuz ming rivoyat orasidan saralab oldim va kitobni o\u02bbn olti yilda yozib tugatdim. So\u02bbng uni o\u02bbzim bilan Rabbim o\u02bbrtasida hujjat qildim\u201d, degan. Allomaning bu so\u02bbzlarini eshitgan, o\u02bbqigan, ko\u02bbrgan har qanday insonda ilm olishga rag\u02bbbat va ishtiyoq paydo bo\u02bbladi va muttasil kuchayadi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Ilm \u2013 hayotda orttirilgan tajribaning amaliy va nazariy natijasi. Inson ilm tufayli har qanday qiyinchilikdan osonlik bilan chiqib ketishi mumkin.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Shu bois yoshlarga ilm-ma\u02bcrifatli bo\u02bblish va zamonaviy hunarlarni mukammal egallashni targ\u02bbib qilish eng muhim masalalardan sanaladi. Hazrati Ali roziyallohu anhu har bir davrda o\u02bbziga xos bo\u02bblgan ilmlarni o\u02bbrganishga ishora qilib: \u201cFarzandlaringizga o\u02bbzi yashayotgan davr ilmlarini o\u02bbrgating, chunki ular sizning davringizdan boshqa davrda dunyoga kelgan\u201d, degan. Insonning solih va barkamol bo\u02bblishi yoshligida olgan odob-axloqi va ilm-ma\u02bcrifatiga bog\u02bbliqdir. Shuning uchun ham islom dini hamisha insoniyatni ilmga chorlab kelgan.<\/span><\/p>\n<div style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>Abduvosi SHONAZAROV,<\/strong><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi ilmiy xodimi<\/strong><\/span><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ilm olish dinimizda ulug\u02bb ibodatlardan sanaladi. Ilk nozil bo\u02bblgan vahiyning \u201cO\u02bbqi!\u201d deb boshlanishi buning yorqin dalilidir. Shuning uchun ham islom dinining mo\u02bbtabar manbalarida ilm targ\u02bbib qilingan va ilm sohibi uchun baland darajalar va\u02bcda qilingan. Alloh taolo Qur\u02bconi karimda: \u201cAlloh sizlardan imon keltirgan va ilm ato etilgan zotlarni (baland) daraja (martaba)larga ko\u02bbtarur\u201d (Mujodala surasi, 11-oyat), degan. &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":40599,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[639],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v23.3 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>ISLOM DINI ILMNI TARG\u02bbIB QILADI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"ISLOM DINI ILMNI TARG\u02bbIB QILADI\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"ISLOM DINI ILMNI TARG\u02bbIB QILADI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"ISLOM DINI ILMNI TARG\u02bbIB QILADI\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&amp;lang=oz\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/bukharicenter\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-02-26T04:01:06+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2025-02-24T14:02:03+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/ilmga2602.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"660\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"371\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Markaz\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@www_bukhari_uz\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@www_bukhari_uz\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Markaz\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"4 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz\",\"name\":\"ISLOM DINI ILMNI TARG\u02bbIB QILADI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/ilmga2602.jpg\",\"datePublished\":\"2025-02-26T04:01:06+00:00\",\"dateModified\":\"2025-02-24T14:02:03+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c\"},\"description\":\"ISLOM DINI ILMNI TARG\u02bbIB QILADI\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/ilmga2602.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/ilmga2602.jpg\",\"width\":660,\"height\":371},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/bukhari.uz\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"ISLOM DINI ILMNI TARG\u02bbIB QILADI\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#website\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/\",\"name\":\"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\",\"description\":\"bukhari.uz\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c\",\"name\":\"Markaz\",\"sameAs\":[\"https:\/\/www.bukhari.uz\/\"],\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?author=1\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"ISLOM DINI ILMNI TARG\u02bbIB QILADI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","description":"ISLOM DINI ILMNI TARG\u02bbIB QILADI","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"ISLOM DINI ILMNI TARG\u02bbIB QILADI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","og_description":"ISLOM DINI ILMNI TARG\u02bbIB QILADI","og_url":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz","og_site_name":"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/bukharicenter\/","article_published_time":"2025-02-26T04:01:06+00:00","article_modified_time":"2025-02-24T14:02:03+00:00","og_image":[{"width":660,"height":371,"url":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/ilmga2602.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Markaz","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@www_bukhari_uz","twitter_site":"@www_bukhari_uz","twitter_misc":{"Written by":"Markaz","Est. reading time":"4 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz","url":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz","name":"ISLOM DINI ILMNI TARG\u02bbIB QILADI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/ilmga2602.jpg","datePublished":"2025-02-26T04:01:06+00:00","dateModified":"2025-02-24T14:02:03+00:00","author":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c"},"description":"ISLOM DINI ILMNI TARG\u02bbIB QILADI","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz#primaryimage","url":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/ilmga2602.jpg","contentUrl":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2025\/02\/ilmga2602.jpg","width":660,"height":371},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=40598&lang=oz#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/bukhari.uz\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"ISLOM DINI ILMNI TARG\u02bbIB QILADI"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#website","url":"https:\/\/bukhari.uz\/","name":"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","description":"bukhari.uz","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/bukhari.uz\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c","name":"Markaz","sameAs":["https:\/\/www.bukhari.uz\/"],"url":"https:\/\/bukhari.uz\/?author=1"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/40598"}],"collection":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=40598"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/40598\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":40600,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/40598\/revisions\/40600"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/40599"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=40598"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=40598"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=40598"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}