{"id":39003,"date":"2024-12-04T09:22:51","date_gmt":"2024-12-04T04:22:51","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=39003"},"modified":"2024-12-02T16:11:24","modified_gmt":"2024-12-02T11:11:24","slug":"islomda-tinchlik-d%d0%b5ganda-nima-tushuniladi-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz","title":{"rendered":"ISLOMDA TINCHLIK D\u0415GANDA NIMA TUSHUNILADI?"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Insoniyat yaratilganidan buyon ikki g\u02bboya orasida yashab kelmoqda. Bir-biriga zid bu g\u02bboyalarning biri bunyodkor, ikkinchisi vayronkor. Bunyodkor g\u02bboya bilan insonlar katta yutuqlarga erishgan. U barqaror bo\u02bblgan jamiyatda dunyo xalqlari bir-biriga bilan bag\u02bbrikenglik munosabatida bo\u02bblganlar, hamjihatlikda hayot kechirganlar. Hatto qarindoshlik rishtalarini bog\u02bblaganlar.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Buning aksi bo\u02bblgan vayronkor g\u02bboya hamma vaqt jamiyatdagi tinchlik tamoyillarini buzib, millat va elatlar orasiga adovat va gina urug\u02bblarini sochib, urush alangasini yoqqan.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Vayronkor g\u02bboya ulg\u02bbayib kelayotgan yoshlar uchun xavflidir. Nafaqat yoshlar, balki jamiyatning har bir a\u02bczosi tinchlikdan og\u02bbishsa, beqarorlik yuzaga keladi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Hozirgi kunda bir-biriga zid bo\u02bblgan bu ikki tushunchani to\u02bbg\u02bbri talqin qilish dolzarb masalalardan biri bo\u02bblib qolmoqda. Vaziyat bu g\u02bboyalarning ijobiy va salbiy tomonlarini insonlarga Qur\u02bcon va Payg\u02bbambarimiz sollallohu alayhi vasallamning sunnatlari asosida tushuntirishni taqozo etmoqda.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Qur\u02bconi karimda musulmonlarni bunyodkor g\u02bboyalarga targ\u02bbib qiluvchi bir qancha oyatlar kelgan. Biz\u00a0<strong>\u201c<\/strong><strong>\u0627\u0644\u0633\u0650\u0644\u0652\u0645\u064f<\/strong><strong>\u201c<\/strong>\u00a0[as-silm] \u2013 \u201ctinchlik\u201d lafzining turli ma\u02bcnolarda kelgani va Alloh taolo bu lafz bilan musulmonlarni jamiyatda tinchlik o\u02bbrnatishga targ\u02bbib qilganiga to\u02bbxtalamiz.<\/span><\/p>\n<p dir=\"rtl\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\ufd3f<\/strong><strong>\u064a\u064e\u0623\u064e\u064a\u0651\u064f\u0647\u064e\u0627 \u0627\u0644\u0651\u064e\u0630\u0650\u064a\u0646\u064e \u0621\u064e\u0627\u0645\u064e\u0646\u064f\u0648\u0627 \u0627\u062f\u0652\u062e\u064f\u0644\u064f\u0648\u0627 \u0641\u064a \u0627\u0644\u0633\u0650\u0644\u0652\u0645 \u0650\u0643\u0627\u0641\u0629\u064b<\/strong><strong>\ufd3e<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\u201cEy iymon keltirganlar! Islomga to\u02bblig\u02bbicha kiring!\u201d<\/strong><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftn1\" name=\"_ftnref1\">[1]<\/a><strong>.<\/strong><\/span><\/p>\n<p dir=\"rtl\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\ufd3f\u0648\u064e\u0625\u0650\u0646 \u062c\u064e\u0646\u062d\u064f\u0648\u0627 \u0644\u0650\u0644\u0633\u0651\u064e\u0644\u0652\u0645\u0650 \u0641\u0627\u062c\u0646\u062d \u0644\u0647\u0627\ufd3e<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\u201c<\/strong>(Ey Muhammad)<strong>\u00a0agar ular sulhga moyil bo\u02bblsalar, siz ham unga moyil bo\u02bbling\u201d<\/strong><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftn2\" name=\"_ftnref2\">[2]<\/a><strong>.<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\u201c\u0627\u0644\u0633\u0650\u0644\u0652\u0645\u064f\u201d<\/strong>\u00a0lafzining o\u02bbzagi bo\u02bblgan\u00a0<strong>\u201c\u0627\u0644\u0633\u0644\u0627\u0645\u201d<\/strong>\u00a0[as-salom] lafzi Qur\u02bconda olti o\u02bbrinda, ba\u02bczida oxiratda mo\u02bbminlar kiradigan jannat, boshqasida salom berish ma\u02bcnosida kelgan.<\/span><\/p>\n<p dir=\"rtl\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\ufd3f\u0644\u0647\u0645 \u062f\u0627\u0631\u064f \u0627\u0644\u0633\u064e\u0644\u0627\u0645\u0650 \u0639\u0650\u0646\u062f\u064e \u0631\u064e\u0628\u0651\u0650\u0647\u0650\u0645\u0652\ufd3e<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\u201cUlar uchun Parvardigor huzurida tinchlik diyori\u00a0<\/strong>(jannat)<strong>\u00a0bordir\u201d<\/strong><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftn3\" name=\"_ftnref3\">[3]<\/a><strong>.<\/strong><\/span><\/p>\n<p dir=\"rtl\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\ufd3f\u0648\u064e\u0644\u064e\u0642\u064e\u062f\u0652 \u062c\u064e\u0627\u0621\u064e\u062a\u0652 \u0631\u064f\u0633\u064f\u0644\u064f\u0646\u064e\u0627 \u0625\u0650\u0628\u0652\u0631\u064e\u0627\u0647\u0650\u064a\u0645\u064e \u0628\u0650\u0627\u0644\u0652\u0628\u064f\u0634\u0652\u0631\u064e\u0649\u0670 \u0642\u064e\u0627\u0644\u064f\u0648\u0627 \u0633\u064e\u0644\u064e\u0627\u0645\u064b\u0627 \u06d6 \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e \u0633\u064e\u0644\u064e\u0627\u0645\u064c\ufd3e<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\u201cElchilarimiz Ibrohimga xushxabar keltirib, unga salom berdi, Ibrohim ham salom berdi\u201d<a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftn4\" name=\"_ftnref4\">[4]<\/a><\/strong>.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Demak, Alloh taolo mo\u02bbminlarga:<\/span><\/p>\n<p dir=\"rtl\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\ufd3f\u064a\u064e\u0623\u064e\u064a\u0651\u064f\u0647\u064e\u0627 \u0627\u0644\u0651\u064e\u0630\u0650\u064a\u0646\u064e \u0621\u064e\u0627\u0645\u064e\u0646\u064f\u0648\u0627 \u0627\u062f\u0652\u062e\u064f\u0644\u064f\u0648\u0627 \u0641\u064a \u0627\u0644\u0633\u0644\u0645 \u0643\u0627\u0641\u0629\ufd3e<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\u201cEy iymon keltirganlar, islomga to\u02bblig\u02bbicha kiring!\u201d<\/strong>\u00a0deb, dinning barcha ahkomlarini qabul qilgan holda Islom diniga kirishni amr qilmoqda.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Bu tinchlik-omonlik dini ekani boshqa oyatlarda ham bildirilgan. Alloh taolo Quraysh ahliga tinchlik ne\u02bcmatini minnat qilib:<\/span><\/p>\n<p dir=\"rtl\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\u00a0<\/strong><strong>\ufd3f\u0627\u0644\u0651\u064e\u0630\u0650\u064a \u0623\u064e\u0637\u0652\u0639\u064e\u0645\u064e\u0647\u064f\u0645 \u0645\u0646 \u062c\u064f\u0648\u0639\u0650 \u0648\u064e\u0621\u064e\u0627\u0645\u064e\u0646\u0652\u0647\u064f\u0645 \u0645\u0651\u0650\u0646\u0652 \u062e\u0648\u0641\ufd3e<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\u201cU Zot ularni ochlik va xavfu xatardan xoli qildi\u201d<\/strong><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftn5\" name=\"_ftnref5\">[5]<\/a>\u00a0dedi. Undan oldin:<\/span><\/p>\n<p dir=\"rtl\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\ufd3f\u0641\u064e\u0644\u0652\u064a\u064e\u0639\u0652\u0628\u064f\u062f\u064f\u0648\u0627 \u0631\u064e\u0628\u0651\u064e \u0647\u064e\u0630\u064e\u0627 \u0627\u0644\u0652\u0628\u064e\u064a\u0652\u062a\u0650\ufd3e<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\u201cUlar mana shu Uyning Parvardigoriga ibodat qilsinlar\u201d,<\/strong>\u00a0deb aytdi va ularga ibodat qilishni buyurdi. Bunda ikki ne\u02bcmatni \u2013 to\u02bbkin-sochinlik va tinchlikni sabab qilib keltirdi. Chunki ibodat ne\u02bcmat beruvchiga shukr hisoblanadi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Yana Alloh taolo:<\/span><\/p>\n<p dir=\"rtl\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\ufd3f\u0645\u0642\u064e\u0627\u0645\u064f \u0625\u0650\u0628\u0652\u0631\u064e\u0627\u0647\u0650\u064a\u0645\u064e \u0648\u064e\u0645\u064e\u0646 \u062f\u064e\u062e\u064e\u0644\u064e\u0647\u064f\u060c \u0643\u064e\u0627\u0646\u064e \u0622\u0645\u0650\u0646\u064b\u0627\ufd3e<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\u201cUnda maqomi Ibrohim \u2013 ochiq oyat-alomatlar bor. Unga kirgan odam\u00a0<\/strong>(har qanday xavf-xatardan)\u00a0<strong>omon bo\u02bblur\u201d<\/strong><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftn6\" name=\"_ftnref6\">[6]<\/a><strong>,<\/strong>\u00a0degan so\u02bbzi bilan musulmonlardan kim Baytul haromga kirsa, xavfu xatardan xoli bo\u02bblishining xabarini beryapti. Bu jumla xabariy bo\u02bblsa-da, ba\u02bczilar unga inshoiy (talabni anglatish), ya\u02bcni \u201cKim Baytul haromga kirsa, Allohga iymon keltirsin\u201d, deb ma\u02bcno bergan. Ammo buni xabariy jumla deb tushunish foydalidir. Chunki oyatda avvalgi oyatlardagi kabi ijtimoiy tinchlik nazarda tutilayapti. Buni\u00a0<strong>\u201c\u0627\u0644\u0633\u0644\u0645\u201d<\/strong>\u00a0ma\u02bcnosidan ajratib bo\u02bblmaydi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Bu o\u02bbrinda bizga ahamiyatli bo\u02bblgani\u00a0<strong>\u201c\u0627\u0644\u0633\u0644\u0645\u201d<\/strong>\u00a0lafzi bo\u02bblib, u haqda mufassirlar quyidagi fikrlarni bildirgan.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Abu Mansur Moturidiy rahmatulloh aytadi: \u201cAlloh taoloning<\/span><\/p>\n<p dir=\"rtl\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\ufd3f \u064a\u064e\u0623\u064e\u064a\u0651\u064f\u0647\u064e\u0627 \u0627\u0644\u0651\u064e\u0630\u0650\u064a\u0646\u064e \u0621\u064e\u0627\u0645\u064e\u0646\u064f\u0648\u0627 \u0627\u062f\u0652\u062e\u064f\u0644\u064f\u0648\u0627 \u0641\u064a \u0627\u0644\u0633\u0644\u0645 \u0643\u0627\u0641\u0629 \ufd3e<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">oyatidagi\u00a0<strong>\u201c\u0627\u0644\u0633\u0650\u0644\u0645\u201d<\/strong>\u00a0kasra o\u02bbqilsa islom dini nazarda tutiladi, agar\u00a0<strong>\u201c\u0627\u0644\u0633\u064e\u0644\u0645\u201d<\/strong>\u00a0deb fathalik o\u02bbqilsa, \u201csulh\u201d ma\u02bcnosini beradi\u201d<a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftn7\" name=\"_ftnref7\">[7]<\/a>.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Ali ibn Muhammad Movardiy bunday fikr bildirgan: \u201cOyatdagi\u00a0<strong>\u201c\u0627\u0644\u0633\u0644\u0645\u201d<\/strong>ga salaf ulamolari ikki xil ma\u02bcno bergan. Birinchisi: \u201cIslomga kiringlar\u201d ma\u02bcnosida. Bu Ibn Abbos, Mujohid va Zahhokning fikri. Ikkinchisi: \u201cToatga kiringlar\u201d, ma\u02bcnosida bo\u02bblib, u Robia va Qatodaning so\u02bbzi\u201d<a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftn8\" name=\"_ftnref8\">[8]<\/a>.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Imom Zamaxshariy \u201cKashshof\u201d tafsirida\u00a0<strong>\u201c\u0627\u0644\u0633\u064e\u0644\u0645\u201d<\/strong>ni ikkinchi ma\u02bcno \u2013 \u201citoat qilish\u201d ma\u02bcnosi bilan tafsir qilgan. Birinchi ma\u02bcnoni qabul qilmagan<a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftn9\" name=\"_ftnref9\">[9]<\/a>.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Ibn Atiyya Andalusiy o\u02bbz tafsirida ikki ma\u02bcnoni ham qabul qilgan. Birinchisi, islom dini bo\u02bblsa, ikkinchisi, itoat ma\u02bcnosida<a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftn10\" name=\"_ftnref10\">[10]<\/a>.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Imom Tabariy aytadi: \u201cOyatdagi\u00a0<strong>\u201c\u0627\u0644\u0633\u064e\u0644\u0645\u201d<\/strong>ni fatha bilan o\u02bbqiganlar bu lafzni kelishuv ma\u02bcnosiga burgan. Shunda ma\u02bcno: \u201cUrushni tark qilib, sulh va kelishuvga hamda jizya olishga kirishinglar\u201d bo\u02bbladi\u201d<a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftn11\" name=\"_ftnref11\">[11]<\/a>.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Yuqoridagi fikrlardan bu mufassirlarning barchasi bitta ma\u02bcnoda ittifoq bo\u02bblgani ayon bo\u02bbladi. U ham bo\u02bblsa, islom diniga kirish bo\u02bblib, buning negizida bo\u02bbysunish, sulh tuzish va kelishish ma\u02bcnolari yotadi. Bu ma\u02bcnolar bilan birinchi ma\u02bcno orasida hech ham qarama-qarshilik yo\u02bbq. Chunki islom dini bu ma\u02bcnolarning barchasini o\u02bbz ichiga qamrab oladi. Zero, sulh, itoat va kelishish\u00a0<strong>\u201c<\/strong><strong>\u0627\u0644\u0633\u0644\u0645<\/strong><strong>\u201c<\/strong>\u00a0\u2013 \u201ctinchlik\u201d uchun xizmat qiladigan tamoyillardir.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Imom Roziy oyatdagi\u00a0<strong>\u201c<\/strong><strong>\u0627\u0644\u0633\u0644\u0645<\/strong><strong>\u201c<\/strong>ni yuqoridagi oyatlarga bog\u02bblab, mana bunday fikr bildirgan: \u201cAlloh taolo bu suraning avvalida yer yuzida buzg\u02bbunchilik, gina, adovat urug\u02bbini sochadigan va kelajak avlodni parokanda qilish uchun yugurib-yelib yuradigan munofiqlar haqida hikoya qilgan. Keyin musulmonlarni bu salbiy ishlardan qaytib, islom ta\u02bclimotiga muvofiq keladigan ijobiy ishlarga buyurib:\u00a0<strong>\u201cEy iymon keltirganlar, islomga to\u02bblig\u02bbicha kiring!\u201d<\/strong>\u00a0degan<a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftn12\" name=\"_ftnref12\">[12]<\/a>.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Demak, bu oyatda mo\u02bbminlar yer yuzida buzg\u02bbunchilik qiladigan munofiqlar fe\u02bclining aksini qilishga buyurilgan. Buning natijasi o\u02bblaroq, musulmon kishi o\u02bbzi yashab turgan jamiyatni isloh qilishga, odamlarga yaxshilik va xursandlik keltiradigan xayrli ishlarga intiladi. Vayronkor g\u02bboyalardan yiroq bo\u02bbladi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Jumhur mufassirlar\u00a0<strong>\u201c\u0627\u0644\u0633\u0644\u0645\u201d<\/strong>\u00a0so\u02bbziga o\u02bbch olishni tark qilish ma\u02bcnosini ham bergan. Bunga:<\/span><\/p>\n<p dir=\"rtl\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\ufd3f\u0648\u064e\u062e\u064f\u0630\u0650 \u0627\u0644\u0652\u0639\u064e\u0641\u0652\u0648\u064e \u0648\u064e\u0623\u0652\u0645\u064f\u0631\u0652 \u0628\u0650\u0627\u0644\u0652\u0639\u064f\u0631\u0652\u0641\u0650 \u0648\u064e\u0623\u064e\u0639\u0652\u0631\u0650\u0636\u0652 \u0639\u064e\u0646\u0650 \u0627\u0644\u0652\u062c\u064e\u0647\u0650\u0644\u0650\u064a\u0646\u064e\ufd3e<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\u201c<\/strong>(Ey Muhammad)\u00a0<strong>afvli \u2013 marhamatli bo\u02bbling, yaxshilikka buyuring va johillardan yuz o\u02bbgiring\u201d<\/strong><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftn13\" name=\"_ftnref13\">[13]<\/a>\u00a0oyatini dalil qilgan.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Demak, mufassirlar\u00a0<strong>\u201c\u0627\u0644\u0633\u0644\u0645\u201d<\/strong>\u00a0lafzi borasida ikkita aniq fikrdan, ya\u02bcni islom va kelishuv ma\u02bcnolaridan chetga chiqmagan.\u00a0<strong>\u201c\u0627\u0644\u0633\u0644\u0645\u201d<\/strong>ni sulh deb tafsir qilgan ulamolar kelishuvdan keyingi sulhni nazarda tutgan. Eslatib o\u02bbtish kerakki, kelishuv, sulh va urushni to\u02bbxtatish islom ta\u02bclimotidir. Bunga Alloh taoloning Payg\u02bbambar alayhissalomdan himoya so\u02bbragan kishiga omonlik berishni ta\u02bclim bergan oyati dalil bo\u02bbladi. Alloh taolo aytadi:<\/span><\/p>\n<p dir=\"rtl\" style=\"text-align: center;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\ufd3f\u0648\u064e\u0625\u0650\u0646\u0652 \u0623\u064e\u062d\u064e\u062f\u064c \u0645\u0650\u0646\u064e \u0627\u0644\u0652\u0645\u064f\u0634\u0652\u0631\u0650\u0643\u0650\u064a\u0646\u064e \u0627\u0633\u0652\u062a\u064e\u062c\u064e\u0627\u0631\u064e\u0643\u064e \u0641\u064e\u0623\u064e\u062c\u0650\u0631\u0652\u0647\u064f \u062d\u064e\u062a\u0651\u064e\u0649 \u064a\u064e\u0633\u0652\u0645\u064e\u0639\u064e \u0643\u064e\u0644\u0645\u064e \u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650 \u062b\u064f\u0645\u0651\u064e \u0623\u064e\u0628\u0652\u0644\u0650\u063a\u0652\u0647\u064f \u0645\u064e\u0623\u0652\u0645\u064e\u0646\u064e\u0645\ufd3e<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>\u201c<\/strong>(Ey Muhammad)\u00a0<strong>agar mushriklardan birontasi sizdan himoya so\u02bbrasa, bas, uni o\u02bbz himoyangizga oling, toki u Allohning kalomini eshitsin. So\u02bbng uni o\u02bbzi uchun tinch bo\u02bblgan joyga yetkazib qo\u02bbying\u201d<\/strong><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftn14\" name=\"_ftnref14\">[14]<\/a><strong>.<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Ma\u02bclumki, Tavba surasi Rasululloh sollallohu alayhi vasallam bilan tuzgan ahdlarini buzgan mushriklardan yiroq bo\u02bblish haqida nozil bo\u02bblgan. Shunday bo\u02bblsa-da, Alloh taolo Payg\u02bbambariga mushriklardan biri himoya so\u02bbrasa, Allohning kalomini eshitishi uchun uni himoyasiga olishni va tinch joyga yetkazib qo\u02bbyishni buyurayapti. Zero, Islom insonlarni bag\u02bbrikeng bo\u02bblishga chorlaydi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Bu haqda Rasululloh sollallohu alayhi vasallamning ko\u02bbrsatmalari ham bisyordir. Abdulloh ibn Amrdan rivoyat qilinadi: Rasululloh sollallohu alayhi vasallam aytdilar:\u00a0<strong>\u201c<em>Qo\u02bbli va tili bilan musulmonlarga ozor bermagan kishi haqiqiy musulmondir. Alloh taolo man etgan narsalardan qaytgan kishi Alloh yo\u02bblida haqiqiy hijrat qilgan kishidir\u201d<\/em><\/strong><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftn15\" name=\"_ftnref15\">[15]<\/a><strong>.<\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\">Demak, islom insonlarni ahl, tinch-totuv bo\u02bblib yashashga buyurib, yer yuzida buzg\u02bbunchilik qilishdan qaytarmoqda. Tinchlik musulmon jamiyatlarining umumiy maqsadi bo\u02bblib, shu orqali taraqqiyotga va farovon\u00a0 hayotga erishiladi.<\/span><\/p>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftnref1\" name=\"_ftn1\">[1]<\/a>\u00a0Baqara surasi, 208-oyat.<\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftnref2\" name=\"_ftn2\">[2]<\/a>\u00a0Anfol surasi, 61-oyat.<\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftnref3\" name=\"_ftn3\">[3]<\/a>\u00a0An\u02bcom surasi, 127-oyat.<\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftnref4\" name=\"_ftn4\">[4]<\/a>\u00a0Hud surasi, 69-oyat.<\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftnref5\" name=\"_ftn5\">[5]<\/a>\u00a0Quraysh surasi, 4-oyat.<\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftnref6\" name=\"_ftn6\">[6]<\/a>\u00a0Oli-imron surasi, 97-oyat.<\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftnref7\" name=\"_ftn7\">[7]<\/a>\u00a0Tavilotu ahli sunna. Bosulum tahqiqi ostida. \u2013 Bayrut: Dar kutubil ilmiya, 2005. J. 2. \u2013 B. 102.<\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftnref8\" name=\"_ftn8\">[8]<\/a>\u00a0Ali ibn Muhammad Movardiy. An-nuktu val\u02bcuyun. \u2013 Bayrut: Dar kutubil ilmiya, 2005. J. 1. \u2013 B. 267.<\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftnref9\" name=\"_ftn9\">[9]<\/a>\u00a0Mahmud Zamaxshariy. Al-Kashshof. \u2013 Bayrut: Dar kutubil ilmiya, 2005. J. 1. \u2013 B. 252.<\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftnref10\" name=\"_ftn10\">[10]<\/a>\u00a0Ibn Atiiyya Andalusiy. Al-muharrirul vajizu fi tafsiril kitabil azizi. \u2013 Bayrut: Dar kutubil ilmiya, 2002. J. 1. \u2013 B. 282.<\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftnref11\" name=\"_ftn11\">[11]<\/a>\u00a0Abu Ja\u02bcfar Muhammad ibn Jarir Taboriy. Jomi\u02bcul bayon fi ta\u02bcvilil Qur\u02bcan. \u2013 Muassasatul risola, 2000. J. 4. \u2013 B. 253.<\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftnref12\" name=\"_ftn12\">[12]<\/a>\u00a0Baqara surasi, 208-oyat.<\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftnref13\" name=\"_ftn13\">[13]<\/a>\u00a0A\u02bcrof surasi, 199-oyat.<\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftnref14\" name=\"_ftn14\">[14]<\/a>\u00a0Tavba surasi, 6-oyat.<\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-size: 12pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=26961#_ftnref15\" name=\"_ftn15\">[15]<\/a>\u00a0Imom Buxoriy rivoyati.<\/span><\/div>\n<div>\n<p style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-size: 14pt; font-family: 'times new roman', times, serif;\"><strong>Otabek BAHRIYEV,<br \/>\n<\/strong>Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi ilmiy xodimi<\/span><\/p>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Insoniyat yaratilganidan buyon ikki g\u02bboya orasida yashab kelmoqda. Bir-biriga zid bu g\u02bboyalarning biri bunyodkor, ikkinchisi vayronkor. Bunyodkor g\u02bboya bilan insonlar katta yutuqlarga erishgan. U barqaror bo\u02bblgan jamiyatda dunyo xalqlari bir-biriga bilan bag\u02bbrikenglik munosabatida bo\u02bblganlar, hamjihatlikda hayot kechirganlar. Hatto qarindoshlik rishtalarini bog\u02bblaganlar. Buning aksi bo\u02bblgan vayronkor g\u02bboya hamma vaqt jamiyatdagi tinchlik tamoyillarini buzib, millat va elatlar &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":39016,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[2449,639],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v23.3 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>ISLOMDA TINCHLIK D\u0415GANDA NIMA TUSHUNILADI? - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"ISLOMDA TINCHLIK D\u0415GANDA NIMA TUSHUNILADI?\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"ISLOMDA TINCHLIK D\u0415GANDA NIMA TUSHUNILADI? - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"ISLOMDA TINCHLIK D\u0415GANDA NIMA TUSHUNILADI?\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&amp;lang=oz\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/bukharicenter\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2024-12-04T04:22:51+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2024-12-02T11:11:24+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bukhari_buxoriy2024_26.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"660\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"330\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Markaz\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@www_bukhari_uz\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@www_bukhari_uz\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Markaz\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"5 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz\",\"name\":\"ISLOMDA TINCHLIK D\u0415GANDA NIMA TUSHUNILADI? - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bukhari_buxoriy2024_26.jpg\",\"datePublished\":\"2024-12-04T04:22:51+00:00\",\"dateModified\":\"2024-12-02T11:11:24+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c\"},\"description\":\"ISLOMDA TINCHLIK D\u0415GANDA NIMA TUSHUNILADI?\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bukhari_buxoriy2024_26.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bukhari_buxoriy2024_26.jpg\",\"width\":660,\"height\":330},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/bukhari.uz\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"ISLOMDA TINCHLIK D\u0415GANDA NIMA TUSHUNILADI?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#website\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/\",\"name\":\"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\",\"description\":\"bukhari.uz\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c\",\"name\":\"Markaz\",\"sameAs\":[\"https:\/\/www.bukhari.uz\/\"],\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?author=1\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"ISLOMDA TINCHLIK D\u0415GANDA NIMA TUSHUNILADI? - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","description":"ISLOMDA TINCHLIK D\u0415GANDA NIMA TUSHUNILADI?","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"ISLOMDA TINCHLIK D\u0415GANDA NIMA TUSHUNILADI? - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","og_description":"ISLOMDA TINCHLIK D\u0415GANDA NIMA TUSHUNILADI?","og_url":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz","og_site_name":"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/bukharicenter\/","article_published_time":"2024-12-04T04:22:51+00:00","article_modified_time":"2024-12-02T11:11:24+00:00","og_image":[{"width":660,"height":330,"url":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bukhari_buxoriy2024_26.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Markaz","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@www_bukhari_uz","twitter_site":"@www_bukhari_uz","twitter_misc":{"Written by":"Markaz","Est. reading time":"5 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz","url":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz","name":"ISLOMDA TINCHLIK D\u0415GANDA NIMA TUSHUNILADI? - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bukhari_buxoriy2024_26.jpg","datePublished":"2024-12-04T04:22:51+00:00","dateModified":"2024-12-02T11:11:24+00:00","author":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c"},"description":"ISLOMDA TINCHLIK D\u0415GANDA NIMA TUSHUNILADI?","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz#primaryimage","url":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bukhari_buxoriy2024_26.jpg","contentUrl":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2024\/12\/bukhari_buxoriy2024_26.jpg","width":660,"height":330},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=39003&lang=oz#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/bukhari.uz\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"ISLOMDA TINCHLIK D\u0415GANDA NIMA TUSHUNILADI?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#website","url":"https:\/\/bukhari.uz\/","name":"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","description":"bukhari.uz","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/bukhari.uz\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c","name":"Markaz","sameAs":["https:\/\/www.bukhari.uz\/"],"url":"https:\/\/bukhari.uz\/?author=1"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/39003"}],"collection":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=39003"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/39003\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":39004,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/39003\/revisions\/39004"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/39016"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=39003"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=39003"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=39003"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}