{"id":34923,"date":"2024-04-19T11:06:31","date_gmt":"2024-04-19T06:06:31","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=34923"},"modified":"2024-04-19T11:06:31","modified_gmt":"2024-04-19T06:06:31","slug":"imom-buxoriy-buyuk-muhaddis","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz","title":{"rendered":"IMOM BUXORIY \u2013 BUYUK MUHADDIS!"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Imom Abu Said Mursiy: \u201cO\u02bbtgan barcha payg\u02bbambarlar o\u02bbzining qavmiga atiya qilingan, lekin bizning payg\u02bbambarimiz hadya qilinganlar\u201d, dedilar.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Xo\u02bbsh, \u201catiyya\u201d bilan \u201chadya\u201dning farqi nima?<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Farqi shundaki, atiyya muhtojlarga beriladi. Hadya mahbublarga beriladi. Shuning uchun Payg\u02bbambarimiz Muhammad sollallohu alayhi va sallamga ushbu istilohni qo\u02bbllaymiz.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'arial black', sans-serif;\"><strong><span style=\"font-size: 14pt;\">\u0648\u0627\u0639\u0644\u0645\u0623\u0646\u0651\u0627\u0644\u0628\u062e\u0627\u0631\u064a\u0631\u062d\u0645\u0647\u0627\u0644\u0644\u0647\u062a\u0639\u0627\u0644\u0649\u0635\u0646\u0641\u0643\u062a\u0627\u0628\u0647\u0641\u064a\u0633\u062a\u0639\u0634\u0631\u0629\u0633\u0646\u0629 \u0648\u062e\u064e\u0631\u0651\u064e\u062c\u0647\u0645\u0646\u0633\u062a\u0645\u0627\u0626\u0629\u0623\u0644\u0641\u062d\u062f\u064a\u062b \u0648\u0642\u062f\u0633\u0645\u0639\u0647\u0645\u0646\u0647\u062a\u0633\u0639\u0648\u0646\u0623\u0644\u0641\u0631\u062c\u0644 \u0648\u0639\u064f\u0644\u0651\u0650\u0642\u0639\u0644\u064a\u0647\u062b\u0644\u0627\u062b\u0648\u062e\u0645\u0633\u0648\u0646\u0634\u0631\u062d\u0627\u064b \u0648\u0627\u062b\u0646\u0627\u0646\u0648\u0639\u0634\u0631\u0648\u0646\u0645\u064f\u0633\u0652\u062a\u064e\u062e\u0652\u0631\u064e\u062c\u0627\u064b \u0648\u0623\u0634\u0647\u0631\u0627\u0644\u0645\u064f\u0633\u0652\u062a\u064e\u062e\u0652\u0631\u064e\u062c\u0627\u062a\u0644\u0644\u0625\u0633\u0645\u0627\u0639\u064a\u0644\u064a \u0648\u0642\u062f\u0631\u0623\u064a\u062a\u064f\u062e\u0637\u0628\u062a\u0647\u0641\u064a\u0623\u0639\u0644\u0649\u0630\u0631\u0648\u0629\u0627\u0644\u0641\u0635\u0627\u062d\u0629\u0648\u0627\u0644\u0628\u0644\u0627\u063a\u0629 \u0648\u0631\u0623\u064a\u062a\u0645\u0642\u0648\u0644\u0629\u0644\u0631\u0627\u0641\u0636\u064a\u0642\u0627\u0644 : \u0645\u0646\u0623\u0631\u0627\u062f\u0627\u0644\u0639\u0631\u0628\u064a\u0629\u0643\u0641\u0649\u0644\u0647\u0627\u0644\u0642\u0631\u0622\u0646\u0648\u0643\u062a\u0627\u0628\u0627\u0644\u0628\u062e\u0627\u0631\u064a<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Hanafiy ulamolaridan, \u201cSahihi Buxoriy\u201dning mashhur sharhi \u201cFayzul Boriy\u201d sohibi bunday deydi: \u201cImom Buxoriy o\u02bbzining kitobini 16-yilda tasnif qildi. Ana shu kitobda keltirilgan hadislarni 600 ming hadis orasidan eng ishonchlilarini tanlab oldi. Ushbu hadislarni 90 ming kishi bu kishidan rivoyat qildi. (Albatta, bu u zotning o\u02bbsha vaqtda bilgan ma\u02bclumotlari va undan keyin yana boshqa sharhlar qo\u02bbshilgan)\u201d.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">U kishining aytishicha, \u201cSahihi Buxoriy\u201dga\u00a0 63 ta sharh va 22 ta mustaxraj\u00a0 yozilgan\u201d.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Anvarshoh Kashmiriy: \u201cAna shu mustaxrajlarning eng\u00a0 mashhuri Ismoilnikidir. Men u kishining fasohat va balog\u02bbatda eng yuksak cho\u02bbqqiga yetgan xutbalarini eshitdim. Rofiziyning shu gaplarini eshitdim: \u201cKim arabiyni iroda qilsa, unga Qur\u02bcon kifoyadir, Buxoriy kifoya va \u201cHidoya\u201d kifoyadir\u201d.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Men: \u201cShubhasiz, bu haq gaplardir\u201d, dedim.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Imom Buxoriy rahmatullohi alayh \u201cSahihi Buxoriy\u201dning etmish sakkizinchi kitobini tarbiyaga bag\u02bbishlagan. Unda jami 256 ta hadis jamlangan. Albatta, Imom Buxoriy \u201cCahihi Buxoriy\u201dga juda qattiq shartlarni qo\u02bbygan. Chunki bu kitobda ko\u02bbproq hukmlar qamrab olingan. Ammo alloma bu bilan kifoyalanmadi. 1322 ta hadis jamlangan yana bir kitob \u2013 \u201cAl-Adab al-mufrad\u201dni yozdi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Ulamolar \u201cAl-Adab al-mufrad\u201dni tadqiq etib, undagi 1322 ta hadisdan atigi 6 tasi zaif ekanini aniqlagan. Qolgan barcha hadis hasan va sahihdan iboratdir. Hofiz Ibn Hajar Asqaloniy aytadi: \u201cImom Buxoriy rahmatullohi alayh \u201cSahihi Buxoriy\u201dga qo\u02bbygan shartlarini \u201cAl-Adab al-mufrad\u201dga qo\u02bbymadi. Bu kitob odoblardan iborat bo\u02bblgani bois unga yengil shartlarni qo\u02bbydi. Lekin shunda ham, uning aksari sahih va hasan hadislardan iborat\u201d.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">So\u02bbzimizning isboti o\u02bblaroq, tarbiyaga oid bitta hadisni tanladim. Hadis o\u02bbquvchilarning fazli borasida mashoyixlarimiz aytadi: \u201cHadis ahli \u2013 payg\u02bbambar ahlidirlar. Hadis o\u02bbqiyotganlar Rasululloh sollallohu alayhi va sallamga sahoba bo\u02bblmasa-da, har safar hadis o\u02bbqiganda va tinglaganda u zotning muborak nafaslariga sahoba bo\u02bbladilar\u201d, degan\u201d.<\/span><\/p>\n<p dir=\"rtl\" style=\"text-align: justify;\"><strong><span style=\"font-family: 'arial black', sans-serif; font-size: 14pt;\">\u0639\u064e\u0646\u0652\u0623\u064e\u0628\u0650\u064a\u0647\u064f\u0631\u064e\u064a\u0652\u0631\u064e\u0629\u064e\u0639\u064e\u0646\u0650\u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0628\u0650\u064a\u0651\u0650 \u2014 \u0635\u0644\u0649\u0627\u0644\u0644\u0647\u0639\u0644\u064a\u0647\u0648\u0633\u0644\u0645 \u2014 \u0642\u064e\u0627\u0644\u064e: \u062e\u064e\u0644\u064e\u0642\u064e\u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u064f\u0622\u062f\u064e\u0645\u064e\u0639\u064e\u0644\u064e\u0649\u0635\u064f\u0648\u0631\u064e\u062a\u0650\u0647\u0650 \u0637\u064f\u0648\u0644\u064f\u0647\u064f\u0633\u0650\u062a\u0651\u064f\u0648\u0646\u064e\u0630\u0650\u0631\u064e\u0627\u0639\u064b\u0627\u0641\u064e\u0644\u064e\u0645\u0651\u064e\u0627\u062e\u064e\u0644\u064e\u0642\u064e\u0647\u064f\u0642\u064e\u0627\u0644\u064e\u0627\u0630\u0652\u0647\u064e\u0628\u0652\u0641\u064e\u0633\u064e\u0644\u0651\u064e\u0645\u0652\u0639\u064e\u0644\u064e\u0649\u0623\u064f\u0648\u0644\u064e\u0626\u0650\u0643\u064e\u0627\u0644\u0646\u0651\u064e\u0642\u064e\u0631\u0650\u0645\u0650\u0646\u064e\u0627\u0644\u0652\u0645\u064e\u0644\u064e\u0627\u0626\u0650\u0643\u064e\u0629\u0650\u062c\u064f\u0644\u064f\u0648\u0633\u064c\u0641\u064e\u0627\u0633\u0652\u062a\u064e\u0645\u0650\u0639\u0652\u0645\u064e\u0627\u064a\u064f\u062d\u064e\u064a\u0651\u064f\u0648\u0646\u064e\u0643\u064e\u0641\u064e\u0625\u0650\u0646\u0651\u064e\u0647\u064e\u0627\u062a\u064e\u062d\u0650\u064a\u0651\u064e\u062a\u064f\u0643\u064e\u0648\u064e\u062a\u064e\u062d\u0650\u064a\u0651\u064e\u0629\u064f\u0630\u064f\u0631\u0651\u0650\u064a\u0651\u064e\u062a\u0650\u0643\u064e. \u0641\u0642\u064e\u0627\u0644\u064e\u0627\u0644\u0633\u0651\u064e\u0644\u0627\u0645\u064f\u0639\u064e\u0644\u064e\u064a\u0652\u0643\u064f\u0645\u0652. \u0641\u064e\u0642\u064e\u0627\u0644\u064f\u0648\u0627\u0627\u0644\u0633\u0651\u064e\u0644\u0627\u0645\u064f\u0639\u064e\u0644\u064e\u064a\u0652\u0643\u064e\u0648\u064e\u0631\u064e\u062d\u0652\u0645\u064e\u0629\u064f\u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650. \u0641\u064e\u0632\u064e\u0627\u062f\u064f\u0648\u0647\u064f\u0648\u064e\u0631\u064e\u062d\u0652\u0645\u064e\u0629\u064f\u0627\u0644\u0644\u0651\u064e\u0647\u0650\u0641\u064e\u0643\u064f\u0644\u0651\u064f\u0645\u064e\u0646\u0652\u064a\u064e\u062f\u0652\u062e\u064f\u0644\u064f\u0627\u0644\u0652\u062c\u064e\u0646\u0651\u064e\u0629\u064e\u0639\u064e\u0644\u064e\u0649\u0635\u064f\u0648\u0631\u064e\u0629\u0650\u0622\u062f\u064e\u0645\u064e\u0641\u064e\u0644\u064e\u0645\u0652\u064a\u064e\u0632\u064e\u0644\u0650\u0627\u0644\u0652\u062e\u064e\u0644\u0652\u0642\u064f\u064a\u064e\u0646\u0652\u0642\u064f\u0635\u064f\u0628\u064e\u0639\u0652\u062f\u064f\u062d\u064e\u062a\u0651\u064e\u0649<\/span><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Abu Hurayra roziyallohu anhu rivoyat qiladi: \u201cRasululloh sollallohu alayhi vasallam: \u201cAlloh Odam alayhissalomning bo\u02bbylarini oltmish arshin qilib yaratdi. So\u02bbng o\u02bbtirgan bir necha farishtalarni ko\u02bbrsatib: \u201cAna ularning oldiga borib, salom bergin va ularning qanday alik olishini eshitgin. Bu sening va zurriyotlaringning salomi bo\u02bbladi\u201d, dedi. \u201cAssalamu alaykum\u201d, dedi u. \u201cVassalamu alayka va rahmatulloh\u201d, deyishdi. Unga \u201cva rahmatulloh\u201dni ziyoda qilishdi. Bas, kim jannatga kirsa, u(Odam)ning suratida kiradi. Hozirgacha xalq nuqsonga uchrab kelmoqda\u201d (Imom Buxoriy rivoyati).<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Shu o\u02bbrinda farishtalar va Odam alayhissalom orasidagi masofa haqida to\u02bbxtalsak. Odam alayhissalom A punktda turibdi deb tasavvur qilsak, bir necha farishtalar B punktda turibdi. \u201cFayzul Boriy\u201d sharhida \u201cuzoq manzil\u201d deb aytiladi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Insoniyat tarixida ilm uchun ilk safar qilgan zot Odam alayhissalom bo\u02bbladi. Alloh taolo aytadi: \u201cBir necha farishtaga salom ber, ularning sifati esa \u201cjulus\u201d o\u02bbtirgan holatda edi. Tik turgan kishining salom berishi asli shu yerdan kelib chiqadi. Ularning salomlarini eshit\u201d, dedi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Bundan ma\u02bclum bo\u02bbladiki, ilmni egalaridan olish zarur. Alloh taolo hazrati Odamga barcha narsaning ismini o\u02bbrgatdi. \u201cIsmidan\u201d murod esa ilmini bildirdi. Ilmni o\u02bbz egasidan, haqiqiy mutaxassisdan olish lozim. \u201cBorib sening salomingga farishtalarning javobini eshitgin. Mana shu salom sening va zurriyotingning salomi bo\u02bbladi\u201d. Ulamolar \u201czurriyot\u201ddan murod musulmonlar, degan. Chunki \u201cAssalomu alaykum va rahmatullohi va barakotuh\u201d musulmonlarning muloqot lafzidir.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">\u201cSalom\u201d qadimiy lafz bo\u02bblib, hazrati Odamga borib taqaladi. Salom berish sunnat, alik olish esa vojib deyiladi. \u201cNima uchun?\u201d deyilsa, salom beruvchi: \u201cMendan senga omonlik bor, xotirjam bo\u02bbl va mendan senga hech qanday yomonlik yetmaydi\u201d, deb xabarini beryapti. Agar javob bermasa, salom bergan odamning qalbida vahima hosil bo\u02bbladi. Men unga tinchlik tiladim, uning menga yomonligi bormikin, deb o\u02bbylaydi. Musulmonlardan o\u02bbsha xavotirni ketkazish vojib deganlar.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Har bir banda Allohning fazli bilan jannatga Odam suratida kiradi. \u201cSuratdan\u201d murod esa uning o\u02bblchami, hay\u02bcati va haybatida, deydilar. Nima uchun har bir odam 18 metr bo\u02bblib jannatga kiradi? Chunki jannat lazzatlarini ko\u02bbproq tuyish uchundir. Lekin Odam farzandining bo\u02bbyi tobora pasayib ketmoqda. Hazrati Odam bo\u02bbylari 18 metr bo\u02bblgan bo\u02bblsa, bizning o\u02bbrtacha bo\u02bbyimiz 170 sm.ga aylanib qoldi. Balki qiyomatgacha yana pasayib borar. Alloh taolo bizlarga jannatini nasib aylasin!<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Ushbu hadisning farzand tarbiyasiga oid qamrovi kengdir. Ya\u02bcni odobning boshi bo\u02bblgan salom lafzi Odam alayhissalomga farishtalar orqali o\u02bbrgatildi. Bugun har bir ota-ona farzandiga buni o\u02bbrgatishi lozim.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Imom Molik \u201cMuvatto\u201dsida Abdulloh ibn Abbosdan rivoyat qilingan: \u201cSalomning javobi vabarakotuhda tugaydi\u201d, degan. Lekin Imom Molik \u201cMuvatto\u201dsining boshqa joyida dalillarni keltirib, u hadislar zaif bo\u02bblsa-da, ularni jamlanganda, quvvatli bo\u02bblishini bilib, ziyoda qilganlar.<\/span><\/p>\n<p dir=\"rtl\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'arial black', sans-serif;\"><strong><span style=\"font-size: 14pt;\">\u0644\u0642\u062f\u0627\u062e\u062a\u0644\u0641\u0627\u0644\u0646\u0627\u0633\u0641\u064a\u0637\u0648\u0644\u0622\u062f\u0645\u0648\u062d\u0648\u0627\u0621\u0645\u0646\u0627\u0644\u0645\u0633\u064a\u062d\u064a\u064a\u0646.\u0641\u0630\u0647\u0628\u0648\u0627\u0645\u0630\u0627\u0647\u0628\u0634\u062a\u0649 \u0641\u0642\u0627\u0644\u0627\u0644\u0645\u0633\u062a\u0634\u0631\u0642\u0627\u0644\u0633\u064a\u062f\u0647\u0627\u0646\u0631\u064a\u0648\u0646\u0627\u0644\u0639\u0636\u0648\u0641\u064a\u0627\u0644\u0645\u062c\u0645\u0639\u0627\u0644\u0639\u0644\u0645\u064a\u0627\u0644\u0641\u0631\u0646\u0633\u064a \u0627\u0646\u0637\u0648\u0644\u0622\u062f\u0645\u0643\u0627\u0646 \u00a0\u0642\u062f\u0645\u0627\u0648\u062a\u0633\u0639\u0628\u0648\u0635\u0627\u062a \u0645\u062a\u0631\u0627\u062a\u0642\u0631\u064a\u0628\u0627 \u0648\u0627\u0646\u0637\u0648\u0644\u062d\u0648\u0627\u0621\u0643\u0627\u0646 \u0642\u062f\u0645\u0627\u0648\u062b\u0644\u0627\u062b\u0629\u0627\u0631\u0628\u0627\u0639\u0627\u0644\u0628\u0648\u0635\u0629 \u0648\u0647\u0630\u0627\u0647\u0648\u0627\u0644\u0645\u0630\u0643\u0648\u0631\u0641\u064a\u0643\u062a\u0627\u0628\u0627\u0644\u0631\u062d\u0644\u0629\u0627\u0644\u062d\u062c\u0627\u0632\u064a\u0629. \u0641\u0647\u0624\u0644\u0627\u0621\u0627\u0644\u0645\u0633\u062a\u0634\u0631\u0642\u0648\u0646\u0627\u062e\u0630\u0648\u0627\u0627\u0633\u062a\u0646\u062a\u0627\u062c\u0647\u0645\u0645\u0646\u0627\u0644\u0645\u0648\u0645\u064a\u0627\u0648\u0627\u062a\u0648\u0627\u0644\u0647\u064a\u0627\u0643\u0644\u0627\u0644\u062a\u064a\u064a\u0639\u062b\u0631\u0648\u0646\u0639\u0644\u064a\u0647\u0627\u0641\u064a\u0628\u0627\u0637\u0646\u0627\u0644\u0623\u0631\u0636<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p dir=\"rtl\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'arial black', sans-serif;\"><strong><span style=\"font-size: 14pt;\">\u0639\u0646\u0623\u0628\u064a\u0647\u0631\u064a\u0631\u0629\u0645\u0631\u0641\u0648\u0639\u0627 \u0642\u0627\u0644\u0627\u0644\u0639\u0632\u064a\u0632\u064a\u0639\u0644\u064a\u0627\u0644\u062c\u0627\u0645\u0639\u0627\u0644\u0635\u063a\u064a\u0631\u0639\u0646\u062f\u0647\u0630\u0627\u0627\u0644\u062d\u062f\u064a\u062b\u0648\u0639\u0646\u062f\u0623\u062d\u0645\u062f\u0643\u0627\u0646\u0637\u0648\u0644\u0622\u062f\u0645\u0633\u062a\u064a\u0646\u0630\u0631\u0627\u0639\u0627\u0641\u064a\u0633\u0628\u0639\u0629\u0627\u0630\u0631\u0639\u0639\u0631\u0636\u0627<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p dir=\"rtl\" style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'arial black', sans-serif;\"><strong><span style=\"font-size: 14pt;\">\u0648\u0645\u0627\u0630\u0643\u0631\u0647\u0627\u0628\u0646\u0628\u0637\u0648\u0637\u0629\u0641\u064a\u0631\u062d\u0644\u062a\u0647\u0645\u0646\u0623\u0646\u0637\u0648\u0644\u0642\u062f\u0645\u0622\u062f\u0645\u0627\u0644\u0645\u0648\u062c\u0648\u062f\u0629\u0639\u0644\u0649\u0627\u0644\u0635\u062e\u0631\u0629\u0628\u062c\u0628\u0644\u0633\u0631\u0646\u062f\u064a\u0628\u0623\u062d\u062f\u0639\u0634\u0631\u0634\u0628\u0631\u0627\u0645\u0639\u0642\u0648\u0644\u0629\u0628\u0627\u0644\u0646\u0633\u0628\u0629\u0644\u0637\u0648\u0644\u0647\u0627\u0644\u0645\u0630\u0643\u0648\u0631\u0647\u0646\u0627\u0641\u064a\u0627\u0644\u062d\u062f\u064a\u062b<\/span><\/strong><\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">\u201cO\u02bbzining suratida yaratdi\u201d so\u02bbzning zamiri borasida ulamolar ixtilof qilishdi. \u201cFayzul Boriy\u201dda ushbu hadis batafsil sharhlangan. Bu yerda aqida masalasi yoritilgan. Shu bois butun boshli hadisning to\u02bbliq sharhi keltirilgan. Ko\u02bbpchilik ulamolar bu yerdagi zamirni hazrati Odam alayhissalomning o\u02bbziga qaytarganlar. Lekin Alloh taologa nisbatan keltirsa ham, Rahmonning suratida, ya\u02bcni bu yerdagi suratdan murod sifat, deydilar. Alloh taolo Odam alayhissalomni O\u02bbzining tiriklik, ko\u02bbrish, eshitish va boshqa sifatlaridan nasiba berib yaratdi. Ya\u02bcni Alloh taolo Odam alayhissalomni o\u02bbzining suratida yaratdi. Uzunligi 60 ziro edi. \u201cZiro\u201dning o\u02bblchamidan kelib chiqib, ba\u02bczi ulamolar u zotni 37 metr bo\u02bblgan, deyishgan. Lekin Ibn Battutaning \u201cSayohatnoma\u201dsida hozirgi Shri-Lanka tog\u02bblarida Odam alayhissalomning toshda qolgan oyoq izlarini ko\u02bbrdim, u zotning uzunligi 11 shibr edi, deyilgan. \u201cShibr\u201d arabcha so\u02bbz bo\u02bblib, qarich deganidir. Bir qarich taqriban 20 sm. bo\u02bblsa, demak, Odam alayhissalomning qadami uzunligi 2 metr 20 sm bo\u02bblgan. Shunday ekan, Odam alayhissalomning bo\u02bbyi 37 metr emas, balki 18 metr bo\u02bblgani haqiqatga yaqin keladi.<\/span><\/p>\n<div style=\"text-align: right;\"><strong><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">RAHMATULLO SAYFUTDINOV,<\/span><\/strong><\/div>\n<div style=\"text-align: right;\"><strong><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi mustaqil tadqiqotchisi<\/span><\/strong><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Imom Abu Said Mursiy: \u201cO\u02bbtgan barcha payg\u02bbambarlar o\u02bbzining qavmiga atiya qilingan, lekin bizning payg\u02bbambarimiz hadya qilinganlar\u201d, dedilar. Xo\u02bbsh, \u201catiyya\u201d bilan \u201chadya\u201dning farqi nima? Farqi shundaki, atiyya muhtojlarga beriladi. Hadya mahbublarga beriladi. Shuning uchun Payg\u02bbambarimiz Muhammad sollallohu alayhi va sallamga ushbu istilohni qo\u02bbllaymiz. \u0648\u0627\u0639\u0644\u0645\u0623\u0646\u0651\u0627\u0644\u0628\u062e\u0627\u0631\u064a\u0631\u062d\u0645\u0647\u0627\u0644\u0644\u0647\u062a\u0639\u0627\u0644\u0649\u0635\u0646\u0641\u0643\u062a\u0627\u0628\u0647\u0641\u064a\u0633\u062a\u0639\u0634\u0631\u0629\u0633\u0646\u0629 \u0648\u062e\u064e\u0631\u0651\u064e\u062c\u0647\u0645\u0646\u0633\u062a\u0645\u0627\u0626\u0629\u0623\u0644\u0641\u062d\u062f\u064a\u062b \u0648\u0642\u062f\u0633\u0645\u0639\u0647\u0645\u0646\u0647\u062a\u0633\u0639\u0648\u0646\u0623\u0644\u0641\u0631\u062c\u0644 \u0648\u0639\u064f\u0644\u0651\u0650\u0642\u0639\u0644\u064a\u0647\u062b\u0644\u0627\u062b\u0648\u062e\u0645\u0633\u0648\u0646\u0634\u0631\u062d\u0627\u064b \u0648\u0627\u062b\u0646\u0627\u0646\u0648\u0639\u0634\u0631\u0648\u0646\u0645\u064f\u0633\u0652\u062a\u064e\u062e\u0652\u0631\u064e\u062c\u0627\u064b \u0648\u0623\u0634\u0647\u0631\u0627\u0644\u0645\u064f\u0633\u0652\u062a\u064e\u062e\u0652\u0631\u064e\u062c\u0627\u062a\u0644\u0644\u0625\u0633\u0645\u0627\u0639\u064a\u0644\u064a \u0648\u0642\u062f\u0631\u0623\u064a\u062a\u064f\u062e\u0637\u0628\u062a\u0647\u0641\u064a\u0623\u0639\u0644\u0649\u0630\u0631\u0648\u0629\u0627\u0644\u0641\u0635\u0627\u062d\u0629\u0648\u0627\u0644\u0628\u0644\u0627\u063a\u0629 \u0648\u0631\u0623\u064a\u062a\u0645\u0642\u0648\u0644\u0629\u0644\u0631\u0627\u0641\u0636\u064a\u0642\u0627\u0644 : \u0645\u0646\u0623\u0631\u0627\u062f\u0627\u0644\u0639\u0631\u0628\u064a\u0629\u0643\u0641\u0649\u0644\u0647\u0627\u0644\u0642\u0631\u0622\u0646\u0648\u0643\u062a\u0627\u0628\u0627\u0644\u0628\u062e\u0627\u0631\u064a Hanafiy ulamolaridan, \u201cSahihi &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":34924,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[650],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v23.3 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>IMOM BUXORIY \u2013 BUYUK MUHADDIS! - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"IMOM BUXORIY \u2013 BUYUK MUHADDIS!\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"IMOM BUXORIY \u2013 BUYUK MUHADDIS! - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"IMOM BUXORIY \u2013 BUYUK MUHADDIS!\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&amp;lang=oz\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/bukharicenter\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2024-04-19T06:06:31+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/bukhari_buxoriy2024_15.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"660\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"330\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Markaz\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@www_bukhari_uz\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@www_bukhari_uz\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Markaz\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"5 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz\",\"name\":\"IMOM BUXORIY \u2013 BUYUK MUHADDIS! - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/bukhari_buxoriy2024_15.jpg\",\"datePublished\":\"2024-04-19T06:06:31+00:00\",\"dateModified\":\"2024-04-19T06:06:31+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c\"},\"description\":\"IMOM BUXORIY \u2013 BUYUK MUHADDIS!\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/bukhari_buxoriy2024_15.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/bukhari_buxoriy2024_15.jpg\",\"width\":660,\"height\":330},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/bukhari.uz\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"IMOM BUXORIY \u2013 BUYUK MUHADDIS!\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#website\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/\",\"name\":\"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\",\"description\":\"bukhari.uz\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c\",\"name\":\"Markaz\",\"sameAs\":[\"https:\/\/www.bukhari.uz\/\"],\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?author=1\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"IMOM BUXORIY \u2013 BUYUK MUHADDIS! - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","description":"IMOM BUXORIY \u2013 BUYUK MUHADDIS!","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"IMOM BUXORIY \u2013 BUYUK MUHADDIS! - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","og_description":"IMOM BUXORIY \u2013 BUYUK MUHADDIS!","og_url":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz","og_site_name":"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/bukharicenter\/","article_published_time":"2024-04-19T06:06:31+00:00","og_image":[{"width":660,"height":330,"url":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/bukhari_buxoriy2024_15.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Markaz","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@www_bukhari_uz","twitter_site":"@www_bukhari_uz","twitter_misc":{"Written by":"Markaz","Est. reading time":"5 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz","url":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz","name":"IMOM BUXORIY \u2013 BUYUK MUHADDIS! - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/bukhari_buxoriy2024_15.jpg","datePublished":"2024-04-19T06:06:31+00:00","dateModified":"2024-04-19T06:06:31+00:00","author":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c"},"description":"IMOM BUXORIY \u2013 BUYUK MUHADDIS!","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz#primaryimage","url":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/bukhari_buxoriy2024_15.jpg","contentUrl":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/bukhari_buxoriy2024_15.jpg","width":660,"height":330},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=34923&lang=oz#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/bukhari.uz\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"IMOM BUXORIY \u2013 BUYUK MUHADDIS!"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#website","url":"https:\/\/bukhari.uz\/","name":"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","description":"bukhari.uz","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/bukhari.uz\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c","name":"Markaz","sameAs":["https:\/\/www.bukhari.uz\/"],"url":"https:\/\/bukhari.uz\/?author=1"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/34923"}],"collection":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=34923"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/34923\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":34925,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/34923\/revisions\/34925"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/34924"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=34923"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=34923"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=34923"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}