{"id":22320,"date":"2022-06-08T08:57:40","date_gmt":"2022-06-08T03:57:40","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=22320"},"modified":"2022-06-07T16:57:59","modified_gmt":"2022-06-07T11:57:59","slug":"abdukarim-buxoriy-va-uning-tarixi-nadimiy-asari","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz","title":{"rendered":"ABDUKARIM BUXORIY VA UNING \u201cTARIXI NADIMIY\u201d ASARI"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Manbalarda Abdukarim Buxoriy hayotiga oid ma\u02bclumotlar kam uchraydi. Ba\u02bczi ma\u02bclumotlarga ko\u02bbra, u 1760 yilda Buxoroda tug\u02bbilgan va sayyidlar avlodidan bo\u02bblgan. U Mir Alouddin davrida Buxoro amirligining iqtisodiyotini boshqargan<a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=22317#_ftn1\" name=\"_ftnref1\">[1]<\/a>. Tarixchi, sayyoh va geograf Abdukarim Buxoriy o\u02bbn olti yoshida Kashmir, Hirot va Qandahor bo\u02bbylab sayohatga chiqadi va Peshovar, Muzaffarobod orqali safarini yakunlab Buxoroga qaytib keladi. 1789 yilda esa Yorkent, Qoshg\u02bbar, Tibet va Kashmirga sayohat qiladi. 1799 yili Abdukarim Buxoriy sakkiz oy davomida Buxoro amirligidan panoh topgan quvg\u02bbindagi Eron shohi Mahmud Durroniy bilan do\u02bbstlashadi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">U Buxoro amiri Haydar saroyida yuqori lavozimlarda ishlagan. 1804 yilda Abdukarim Buxoriy Amir Haydar buyrug\u02bbi bilan Rossiyaga yuborilgan elchilar safida ta\u02bcminotchi bo\u02bblgan va Sankt-Peterburgda to\u02bbqqiz oy yashagan. U Moskva, Astraxan (Hoji Tarxon) orqali qaytib kelayotganida Xiva xonining Buxoroga bosqin uyushtirayotganiga guvoh bo\u02bblgan. Bu voqea to\u02bbg\u02bbrisida Amir Haydarxonga xabar jo\u02bbnatgan lekin u bunga ahamiyat bermagan.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">1807 yilda Abdukarim Buxoriy Mirzo Muhammad boshchiligida Rossiya va Ruminiya orqali Turkiyaga yuborilgan elchilar safida sarkotib bo\u02bblib Istanbulga boradi. O\u02bbsha yerda uylanadi va umrining oxiriga qadar shu shaharda yashaydi. Abdukarim Buxoriyning 1830 yildan keyingi hayoti to\u02bbg\u02bbrisida hech qanday ma\u02bclumot topilmagani bois shu davrda u vafot etgan, deb taxmin qilinadi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Buxoro amirligini boshqargan mang\u02bbitlar sulolasi hukmronligi davrida ularning faoliyatiga bag\u02bbishlangan bir qator asarlar yozilgan bo\u02bblib, bugungi kunda ushbu manbalar tariximizning muayyan qismini o\u02bbrganishga xizmat qiladi. Buxoro amirlari tarixiga bag\u02bbishlangan asar yozgan tarixchi olimlardan biri Abdukarim Buxoriy forsiyda yozgan O\u02bbrta Osiyo tarixiga oid \u201cTarixi Nadimiy\u201d asari bilan shuhrat qozongan. Bu risolani u Istanbulda yashagan payti yozgan. Asar unga katta yordam ko\u02bbrsatgan tashqi ishlar vazirligi komissari Orifbeyga bag\u02bbishlangan. Risolada Markaziy Osiyoning tashqi siyosiy aloqalari, Amir Shohmurod va Amir Haydar, Xiva xonligida Sayyid Abulg\u02bbozi Bahodirxon, Qo\u02bbqon xoni Amirxon, Eron shohi Ahmad Durroniyning hukmronligi davridagi tarixiy voqealar va Afg\u02bboniston, Kashmir kabi mintaqalarning geografik holati to\u02bbg\u02bbrisidagi muhim ma\u02bclumotlar keltirgan. Barcha voqealar bevosita Abdukarim Buxoriyning kuzatishlariga asoslangani sababli ma\u02bclumotlar asarga o\u02bbziga xos sifat baxsh etadi. Bu mashhur risola faqat bir nusxada bo\u02bblib, ilk marta 1873-1874 yillarda Misrda fors tilida nashr etilgan. 1876 yili esa \u201cO\u02bbrta Osiyo tarixi\u201d nomi bilan fransuzchaga tarjima qilingan.<\/span><\/p>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 12pt;\"><a href=\"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=22317#_ftnref1\" name=\"_ftn1\">[1]<\/a>\u00a0Kazaxskoy SSR.\u00a0<a href=\"https:\/\/books.google.kz\/books?hl=ru&amp;id=rYcrAQAAIAAJ\">Izvestiya. Seriya ob\u0449yestvenn\u044bx nauk<\/a>. \u2014 Nauka, 1986. \u2014 S. 48.<\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>I.Daurbekova, D.Halimova,<\/strong><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi ilmiy xodimlari.<\/strong><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>Turkiya Diyonat vaqfi \u201cIslom ensiklopediyasi\u201ddagi<\/strong><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>ma\u02bclumotlar asosida tayyorlandi.<\/strong><\/span><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Manbalarda Abdukarim Buxoriy hayotiga oid ma\u02bclumotlar kam uchraydi. Ba\u02bczi ma\u02bclumotlarga ko\u02bbra, u 1760 yilda Buxoroda tug\u02bbilgan va sayyidlar avlodidan bo\u02bblgan. U Mir Alouddin davrida Buxoro amirligining iqtisodiyotini boshqargan[1]. Tarixchi, sayyoh va geograf Abdukarim Buxoriy o\u02bbn olti yoshida Kashmir, Hirot va Qandahor bo\u02bbylab sayohatga chiqadi va Peshovar, Muzaffarobod orqali safarini yakunlab Buxoroga qaytib keladi. 1789 yilda &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":22318,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[650],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v23.3 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>ABDUKARIM BUXORIY VA UNING \u201cTARIXI NADIMIY\u201d ASARI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"ABDUKARIM BUXORIY VA UNING \u201cTARIXI NADIMIY\u201d ASARI\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"ABDUKARIM BUXORIY VA UNING \u201cTARIXI NADIMIY\u201d ASARI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"ABDUKARIM BUXORIY VA UNING \u201cTARIXI NADIMIY\u201d ASARI\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&amp;lang=oz\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/bukharicenter\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-06-08T03:57:40+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2022-06-07T11:57:59+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/abdukarim.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"660\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"371\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Markaz\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@www_bukhari_uz\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@www_bukhari_uz\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Markaz\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"2 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz\",\"name\":\"ABDUKARIM BUXORIY VA UNING \u201cTARIXI NADIMIY\u201d ASARI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/abdukarim.jpg\",\"datePublished\":\"2022-06-08T03:57:40+00:00\",\"dateModified\":\"2022-06-07T11:57:59+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c\"},\"description\":\"ABDUKARIM BUXORIY VA UNING \u201cTARIXI NADIMIY\u201d ASARI\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/abdukarim.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/abdukarim.jpg\",\"width\":660,\"height\":371},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/bukhari.uz\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"ABDUKARIM BUXORIY VA UNING \u201cTARIXI NADIMIY\u201d ASARI\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#website\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/\",\"name\":\"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\",\"description\":\"bukhari.uz\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c\",\"name\":\"Markaz\",\"sameAs\":[\"https:\/\/www.bukhari.uz\/\"],\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?author=1\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"ABDUKARIM BUXORIY VA UNING \u201cTARIXI NADIMIY\u201d ASARI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","description":"ABDUKARIM BUXORIY VA UNING \u201cTARIXI NADIMIY\u201d ASARI","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"ABDUKARIM BUXORIY VA UNING \u201cTARIXI NADIMIY\u201d ASARI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","og_description":"ABDUKARIM BUXORIY VA UNING \u201cTARIXI NADIMIY\u201d ASARI","og_url":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz","og_site_name":"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/bukharicenter\/","article_published_time":"2022-06-08T03:57:40+00:00","article_modified_time":"2022-06-07T11:57:59+00:00","og_image":[{"width":660,"height":371,"url":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/abdukarim.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Markaz","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@www_bukhari_uz","twitter_site":"@www_bukhari_uz","twitter_misc":{"Written by":"Markaz","Est. reading time":"2 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz","url":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz","name":"ABDUKARIM BUXORIY VA UNING \u201cTARIXI NADIMIY\u201d ASARI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/abdukarim.jpg","datePublished":"2022-06-08T03:57:40+00:00","dateModified":"2022-06-07T11:57:59+00:00","author":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c"},"description":"ABDUKARIM BUXORIY VA UNING \u201cTARIXI NADIMIY\u201d ASARI","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz#primaryimage","url":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/abdukarim.jpg","contentUrl":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2022\/06\/abdukarim.jpg","width":660,"height":371},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=22320&lang=oz#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/bukhari.uz\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"ABDUKARIM BUXORIY VA UNING \u201cTARIXI NADIMIY\u201d ASARI"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#website","url":"https:\/\/bukhari.uz\/","name":"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","description":"bukhari.uz","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/bukhari.uz\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c","name":"Markaz","sameAs":["https:\/\/www.bukhari.uz\/"],"url":"https:\/\/bukhari.uz\/?author=1"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22320"}],"collection":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=22320"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22320\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":22322,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/22320\/revisions\/22322"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/22318"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=22320"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=22320"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=22320"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}