{"id":21842,"date":"2022-05-16T09:52:44","date_gmt":"2022-05-16T04:52:44","guid":{"rendered":"https:\/\/www.bukhari.uz\/?p=21842"},"modified":"2022-05-16T09:52:58","modified_gmt":"2022-05-16T04:52:58","slug":"sayyid-kamoliddinxoja-kosoniyga-bag%ca%bbishlangan-marsiyalar-tadqiqi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz","title":{"rendered":"SAYYID KAMOLIDDINXOJA KOSONIYGA BAG\u02bbISHLANGAN MARSIYALAR TADQIQI"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Ma\u02bclumki, o\u02bblim \u2013 yo\u02bbqotish, judolik munosabati bilan xalq og\u02bbzaki ijodida yig\u02bbi, Sharq yozma adabiyotida marsiya, firoqiya, yodnoma, G\u02bbarb adabiyotida esa elegiya, epitafiya singari qator janrlar shakllangan [1:410]. \u201cMarsiya\u201d arabcha \u201crisa\u201d so\u02bbzidan olingan bo\u02bblib, yig\u02bblamoq, aza tutmoq, qayg\u02bburmoq ma\u02bcnolarini bildiradi. She\u02bcriy terminologiyada esa vafot etgan shaxsni ta\u02bcriflovchi, sharaflovchi, unga munosabat bildiruvchi, lirik qahramonning qayg\u02bbu-hasratlarini ifodalovchi asardir [2:69].<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Alisher Navoiyning Abdurahmon Jomiyga bag\u02bbishlab yozgan marsiyalari, nazm ahlining aytganlari fikrimizga dalildir [3:141].<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Marsiyalar biror kishining vafoti munosabati bilan yozilsa-da, ularda tiriklik ma\u02bcnosi, hayot mohiyati, yaxshilik va yomonlik, ezgulik va yovuzlik to\u02bbg\u02bbrisida fikrlar va ijtimoiy masalalar yuzasidan mulohaza va mushohadalar bo\u02bbladi [4:199]. Alloma Sayyid Kamolxon to\u02bbraning vafotiga bag\u02bbishlab, uning shogird va zamondoshlari tomonidan ham shunday marsiyalar yozilgan [5:130].<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Sayyid Kamolxon ibn Sayyid Jamol Kosoniy (1847-1910) Farg\u02bbona vodiysida yashab o\u02bbtgan mashhur olimlardan biridir. Qabri Kosonsoyning Shayx Zunnun qabristonida bo\u02bblib, aytishlaricha, alloma uning avlodlaridan bo\u02bblgan. Ma\u02bclumotlarga ko\u02bbra, Sayyid Kamolxon 63 yoshida olamdan o\u02bbtgan. To\u02bbng\u02bbich farzandi Turkiston Muxtoriyatining maorif vaziri, Turkiston ozodligi yo\u02bblida halok bo\u02bblgan Sayyid Nosirxon to\u02bbradir (1873-1930). Ikkinchi o\u02bbg\u02bbli Muhyiddin to\u02bbra ham otasi va akasi singari ilmli kishilardan bo\u02bblib, Kosonsoy madrasasida mudarrislik qilgan. Sho\u02bbrolar hukumati boshlagan qatag\u02bbon sababli 1920 yilning oxirida oilasini qoldirib, Afg\u02bbonistonga ketishga majbur bo\u02bblgan va 1956 yilda Hilmand viloyatida vafot etgan.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Rojiy Marg\u02bbinoniy Mavlaviy Namangoniy madrasasi mudarrisi Sayyid Kamoliddinxoja Kosoniyga katta marsiya yozgan. XX asr Namangan ma\u02bcnaviy muhitining yirik vakillaridan Mulla Yo\u02bbldoshxo\u02bbja Otaxo\u02bbja o\u02bbg\u02bbli Dog\u02bbiy ko\u02bbplab namanganlik shoirlar qatori Rojiy Marg\u02bbinoniy g\u02bbazaliga murabba\u02bc bog\u02bblagan [6:93]. Uning nasriy shakli quyidagicha:<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a name=\"_Toc359775144\"><\/a><a name=\"_Toc359781019\"><\/a><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">\u201cMavlaviy Namangoniy madrasasi mudarrisi\u00a0<\/span><a name=\"_Toc359775145\"><\/a><a name=\"_Toc359781020\"><\/a><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Sayyid Kamoliddinxoja Kosoniy haqida\u00a0<\/span><a name=\"_Toc359775146\"><\/a><a name=\"_Toc359781021\"><\/a><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Rojiy tarixi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Bu ko\u02bbhna ayvoni g\u02bbamxonadan qanday yaxshi ko\u02bbngil egalari \u2013 donolar ketdi. Bu besh kunlik dunyoda xeshu aqrabolardan \u201cbegona\u201d bo\u02bbldi. Yuragim uning g\u02bbamidan xasta bo\u02bblsa sazoki, zero, dillarga tasalli beruvchi hakim Masihodek ketdi. Uning g\u02bbami dilimni egallagan edi, ammo o\u02bbsha g\u02bbamning hakimi bo\u02bblmish u zot masihona ketdi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Musibat o\u02bbtdi, uning g\u02bbam-anduhiga quloq solsam hanuz, u afsona kabi ketdi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">\u201cSayyid Kamol vafotidan qanday to\u02bbfon yuz berdi?\u201d deysizmi, buni bilmoqchi bo\u02bblsangiz, u hushi bor kimsani ham hushsiz qilib ketdi. Jonlar uning tobuti ustida, ma\u02bcnolar arbobi bo\u02bblmish uning vidolashuviga ketma-ket bo\u02bblib ketdi. Lekin bilmadim, nedirki, uning g\u02bbami bizning dilimiz eshigidan na kechasi va na kunduzi ketyapti. U o\u02bbzi Haq nash\u02bcasidan mast bo\u02bblib, shodlik yeriga ketdi, ammo bu tufayli bizning paymonamizni zaharga to\u02bbldirib ketdi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Haqiqat sharobini Haq yo\u02bblida ichuvchilardan sharob durdini ichdiyu, mastona ketdi. Dilim bu musibatdan kuyib-yonishda bu g\u02bbam majmaridan (isiriqdon) isiriqdek ketdi. Sayyid Kamol uchun yurak nega o\u02bbrtanmasinki, go\u02bbyo Farg\u02bbona ahlidan kamol ketdi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Botinda qanoat xazinasi bilan boy bo\u02bblgan u zot zohirparastlar uchun faqirona ketdi. Peshonasi doim ajzu-niyoz tufrog\u02bbida, o\u02bbzi esa odob bisoti bo\u02bblib, bo\u02bbriyodek ketdi. Bu yo\u02bblda taalluq yuki uning kaftida edi, shu tufayli (dunyo molidan) yengil yurib, yengil bo\u02bblib, mardona ketdi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">U sharafli sayyidlarning o\u02bbrinbosari bo\u02bblib, o\u02bbzi ham sayyid nasablik edi, pok ketdi. Afsus, unda ilm xazinasi yashiringan edi. Bu vayronadan bir umr obod bo\u02bblmaydigan vayronaga ketdi. Ma\u02bcno qushlari undan hurkmas, fikrining panjasi go\u02bbyo sher edi, lekin ajal sheriga o\u02bblja bo\u02bbldi.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Rojiy uning vafoti tarixini bunday topdi: \u201cTafakkur yoqasidan qarilardek piyrona ketdi\u201d. Ammo ilmu kamolda odob sohibi bo\u02bblmish u zot Farg\u02bbonaning ma\u02bcno ahllaridan ediyu, ketdi\u201d [7:559].<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Sayyid Kamoliddin vafoti munosabati bilan uning to\u02bbng\u02bbich farzandi Nosirxon to\u02bbra ham marsiya bitgan.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Bu haqda \u201cTazkirai Qayumiy\u201dda quyidagi ma\u02bclumot mavjud: \u201cNosir \u2013 bu kishi Farg\u02bbona vodiysining shoirlaridan va olimlaridan bo\u02bblub, Namangan viloyatidagi Koson shahridandur. Mulla Nasriddin Kosoniy deyishadur. Fozil, xushsuhbatdur. Yortefa nomli qasabaning mashhur shayxi Kamoliddinxon vafot etganda, bu kishi unga bir marsiya yozmish edi. Shoir Vasliy buni qisqartirib muxammas etmishdur. Biz bundan g\u02bbazal qismini shunda qo\u02bbydik. Boshqa she\u02bcrlarini hozircha topolmadik\u2026 Abjad hisobi bila bu tarix 1329 bo\u02bbladurki, milodiy ila 1910 yilga to\u02bbg\u02bbri keladur. Demak, shoir nash\u02bcu namo etkani, hayot ekani aniqlanadur\u201d [8:348].<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">\u201cTazkirai Qayumiy\u201dda Vasliyning muxammasi qisqartirilgan holda berilgan. Biz esa ilk marta uning to\u02bbliq variantini o\u02bbquvchilar e\u02bctiboriga havola etmoqdamiz:<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Muxammas bar g\u02bbazali Mullo Nasriddinxon Kosoniy dar sano Eshon Kamoliddinxon afandi Yortepagiy rahimahulloh<\/em><em>\u00a0<\/em><\/span><\/p>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Ey domi hajr o\u02bbtidin yondi ko\u02bbngil u tog\u02bbi,<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Kuydi g\u02bbam otashig\u02bba ahli safo dimog\u02bbi.<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Bog\u02bb tarabni buzdi motam nishot chog\u02bbi,<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Afsus, gulshan ahli bo\u02bbldi adam so\u02bbrog\u02bbi.<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Imkon gulig\u02bba tegdi xor alam yotog\u02bbi.<\/em><\/span><\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>\u00a0<\/em><\/span><\/p>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Bog\u02bb o\u02bbldi tog\u02bb motam mashxun ohi nola,<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Arbob hushun bag\u02bbri dog\u02bb jafo chu lola.<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Har ahli she\u02bcr chekdi marsiyadin maqola,<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Bulbul fig\u02bbonda vola izhor ko\u02bbzda jola,<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>So\u02bbrsam, dedilar: o\u02bbchdi Farg\u02bbonaning chirog\u02bbi.<\/em><\/span><\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>\u00a0<\/em><\/span><\/p>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Ketti jahon yuzidin ul shayx sohib irshod,<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Ulkim vali barhaq, yod Xudog\u02bba mu\u02bctod.<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Fikri hidoyat, xulq zikri hamisha ovarod,<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Ya\u02bcniki, qutb utod xalqi xushi xudodod.<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Bizlarni tashlab, emdi manzili xuld bog\u02bbi.<\/em><\/span><\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>\u00a0<\/em><\/span><\/p>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Anduh shiddatidin tan ichra jon siqildi,<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Har marg\u02bb dil namig\u02bba afg\u02bbon nola qildi.<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Mardum hujum aylab, Yortepaga tikildi,<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Ahli vola yig\u02bbildi, tobutig\u02bba yiqildi.<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Olam dilini qildi qonlu firoq dog\u02bbi.<\/em><\/span><\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>\u00a0<\/em><\/span><\/p>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Haq vaslin istab ul qutb qildi jahonni padrud,<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Mardumni o\u02bbtlug\u02bb ohi sovurdi ko\u02bbk sori dud.<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Har kimg\u02bba bo\u02bbldi oxir torix Vasliy maqsud,<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Farzandligida ma\u02bcdud Koson eliga ma\u02bchud,<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Olimlar etdi onlar itlarini ushog\u02bbi.<\/em><\/span><\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>\u00a0<\/em><\/span><\/p>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Vasliy eshitti tongla olamdan intiqolin,<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Bu marsiya o\u02bbqubon tark etti qil qolin.<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Bir olam muhaqqaq qildi raqam visolin,<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Sihri Nosir dedi tarixi irtiholin,<\/em><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><em>Farg\u02bbonadan uzildi emdi aziz oyog\u02bbi. 1329 .<\/em>[9:81-82]<em>.<\/em><\/span><\/div>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Nosirxon to\u02bbra nomi bilan bog\u02bbliq irshodnomani o\u02bbrganish chog\u02bbida uning \u201cNasriddin ibn Kamol\u201d, deb yozilganini ko\u02bbrib, \u201cTazkirai Qayumiy\u201dda nomi zikr qilingan Nosir taxallusli shoir aslida Nosirxon to\u02bbraning o\u02bbzi bo\u02bblsa kerak, degan xulosaga keldik.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Sayyid Kamolxon Kosoniyga bag\u02bbishlab yozilgan marsiyalarning o\u02bbziga xos xususiyatlaridan biri shundaki, ularda faqat zamondoshlarining iztirobigina ifodalanmasdan o\u02bbsha davrdagi ijtimoiy-iqtisodiy ahvol ham ko\u02bbrsatib o\u02bbtilgan.<\/span><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\">Xulosa sifatida shuni aytish mumkinki, Namangan madaniy muhitida yaratilgan marsiyalarni nafaqat adabiy janr, balki tarixiy manba sifatida ham o\u02bbrganish yanada ko\u02bbproq ma\u02bclumotlarni beradi. Chunki, bu marsiyalarda o\u02bbsha davrdagi ijtimoiy-madaniy jarayonlar, aholining diniy-axloqiy, ma\u02bcnaviy-intelektual saviyasi aks etibgina qolmay, balki ko\u02bbplab tarixiy shaxslarning hayotiga oid ma\u02bclumotlarni o\u02bbz ichiga olgani bilan ham manbashunoslikda muhim ahamiyat kasb etadi.<\/span><\/p>\n<div style=\"text-align: justify;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 12pt;\"><strong>FOYDALANILGAN ADABIYOTLAR:<\/strong><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\">\n<ol>\n<li><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 12pt;\">N.Abdulakhatov, Sh.Koraboev. 2021. Some Characteristics of Marcia (Based on materials from the literary environment of Margilan in the 19th \u2013 early 20th centuries). International Journal on Integrated Education. 4, 3 (Apr. 2021), 410-415. DOI:https:\/\/doi.org\/10.31149\/ijie.v4i3.1520.<\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 12pt;\">M.Rahimjonov. Marsiya termini va tavsifiga doir \/\/ O\u02bbzbek tili va adabiyoti. Toshkent. 2001. \u2116 5.<\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 12pt;\">M.Alaviya. O\u02bbzbek xalq marosim qo\u02bbshiqlari. Toshkent. \u201cFan\u201d, 1974.<\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 12pt;\">N.Abdulahatov. \u201cMarsiya\u201d adabiy-tarixiy manbalariga oid ayrim mulohazalar (XIX oxiri-XX asr boshida Marg\u02bbilon madaniy muhiti manbalari asosida) \/\/ Meros.\u2116 1\/2020.<\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 12pt;\">N.Abdulahatov. Rojiy Marg\u02bbinoniy tarixlari tarixiy manba sifatida \/\/ \u201cIslom ziyosi\u201d, 2019. \u21164.<\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 12pt;\">Mulla Yo\u02bbldoshxo\u02bbja Otaxo\u02bbja o\u02bbg\u02bbli Dog\u02bbiy. Dilim izhor aylayin derman. Nashrga tayyorlovchi va izohlar muallifi: Haydarxon Yo\u02bbldoshxo\u02bbjayev, Irodaxon Qayumova. T:. \u201cMovarounnahr\u201d 2006.<\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 12pt;\">M.Madg\u02bboziyev., R.Fayzullayev., N.Abdulahatov. Xojagon Xoja Rojiy Marg\u02bbinoniy. III. \u2013 T.: \u201cNOSHIR\u201d, 2016.<\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 12pt;\">P.Qayyumiy. Tazkirai Qayyumiy \/ Nashrga tayyorlovchi: Akad. A.Qayumov. \u2013T.: \u201cO\u02bbzRFA Qo\u02bblyozmalar instituti tahririy nashriyot bo\u02bblimi\u201d, 1998.<\/span><\/li>\n<li><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 12pt;\">Vasliy. Turkiy armug\u02bbon. She\u02bcrlar. Toshkent. Porsev litografiyasi. 1331\/1912 yil.<\/span><\/li>\n<\/ol>\n<\/div>\n<div style=\"text-align: justify;\">\u00a0<\/div>\n<div style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>Nodirjon Abdulahatov<\/strong><strong>,<\/strong><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>tarix fanlari nomzodi<\/strong><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>O\u02bbzbekiston xalqaro islom akademiyasi<\/strong><\/span><\/div>\n<div style=\"text-align: right;\"><span style=\"font-family: 'times new roman', times, serif; font-size: 14pt;\"><strong>doktoranti<\/strong><\/span><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Ma\u02bclumki, o\u02bblim \u2013 yo\u02bbqotish, judolik munosabati bilan xalq og\u02bbzaki ijodida yig\u02bbi, Sharq yozma adabiyotida marsiya, firoqiya, yodnoma, G\u02bbarb adabiyotida esa elegiya, epitafiya singari qator janrlar shakllangan [1:410]. \u201cMarsiya\u201d arabcha \u201crisa\u201d so\u02bbzidan olingan bo\u02bblib, yig\u02bblamoq, aza tutmoq, qayg\u02bburmoq ma\u02bcnolarini bildiradi. She\u02bcriy terminologiyada esa vafot etgan shaxsni ta\u02bcriflovchi, sharaflovchi, unga munosabat bildiruvchi, lirik qahramonning qayg\u02bbu-hasratlarini ifodalovchi asardir &hellip;<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":21840,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[650],"tags":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v23.3 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>SAYYID KAMOLIDDINXOJA KOSONIYGA BAG\u02bbISHLANGAN MARSIYALAR TADQIQI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"SAYYID KAMOLIDDINXOJA KOSONIYGA BAG\u02bbISHLANGAN MARSIYALAR TADQIQI\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"en_US\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"SAYYID KAMOLIDDINXOJA KOSONIYGA BAG\u02bbISHLANGAN MARSIYALAR TADQIQI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"SAYYID KAMOLIDDINXOJA KOSONIYGA BAG\u02bbISHLANGAN MARSIYALAR TADQIQI\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&amp;lang=oz\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/bukharicenter\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2022-05-16T04:52:44+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2022-05-16T04:52:58+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/bukhari_buxoriy2022_76.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"660\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"330\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Markaz\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@www_bukhari_uz\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@www_bukhari_uz\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Written by\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Markaz\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Est. reading time\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"6 minutes\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz\",\"name\":\"SAYYID KAMOLIDDINXOJA KOSONIYGA BAG\u02bbISHLANGAN MARSIYALAR TADQIQI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/bukhari_buxoriy2022_76.jpg\",\"datePublished\":\"2022-05-16T04:52:44+00:00\",\"dateModified\":\"2022-05-16T04:52:58+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c\"},\"description\":\"SAYYID KAMOLIDDINXOJA KOSONIYGA BAG\u02bbISHLANGAN MARSIYALAR TADQIQI\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"en-US\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"en-US\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/bukhari_buxoriy2022_76.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/bukhari_buxoriy2022_76.jpg\",\"width\":660,\"height\":330},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"https:\/\/bukhari.uz\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"SAYYID KAMOLIDDINXOJA KOSONIYGA BAG\u02bbISHLANGAN MARSIYALAR TADQIQI\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#website\",\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/\",\"name\":\"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi\",\"description\":\"bukhari.uz\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"en-US\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c\",\"name\":\"Markaz\",\"sameAs\":[\"https:\/\/www.bukhari.uz\/\"],\"url\":\"https:\/\/bukhari.uz\/?author=1\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"SAYYID KAMOLIDDINXOJA KOSONIYGA BAG\u02bbISHLANGAN MARSIYALAR TADQIQI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","description":"SAYYID KAMOLIDDINXOJA KOSONIYGA BAG\u02bbISHLANGAN MARSIYALAR TADQIQI","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz","og_locale":"en_US","og_type":"article","og_title":"SAYYID KAMOLIDDINXOJA KOSONIYGA BAG\u02bbISHLANGAN MARSIYALAR TADQIQI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","og_description":"SAYYID KAMOLIDDINXOJA KOSONIYGA BAG\u02bbISHLANGAN MARSIYALAR TADQIQI","og_url":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz","og_site_name":"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/bukharicenter\/","article_published_time":"2022-05-16T04:52:44+00:00","article_modified_time":"2022-05-16T04:52:58+00:00","og_image":[{"width":660,"height":330,"url":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/bukhari_buxoriy2022_76.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Markaz","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@www_bukhari_uz","twitter_site":"@www_bukhari_uz","twitter_misc":{"Written by":"Markaz","Est. reading time":"6 minutes"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz","url":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz","name":"SAYYID KAMOLIDDINXOJA KOSONIYGA BAG\u02bbISHLANGAN MARSIYALAR TADQIQI - Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","isPartOf":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/bukhari_buxoriy2022_76.jpg","datePublished":"2022-05-16T04:52:44+00:00","dateModified":"2022-05-16T04:52:58+00:00","author":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c"},"description":"SAYYID KAMOLIDDINXOJA KOSONIYGA BAG\u02bbISHLANGAN MARSIYALAR TADQIQI","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz#breadcrumb"},"inLanguage":"en-US","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"en-US","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz#primaryimage","url":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/bukhari_buxoriy2022_76.jpg","contentUrl":"https:\/\/bukhari.uz\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/bukhari_buxoriy2022_76.jpg","width":660,"height":330},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/?p=21842&lang=oz#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"https:\/\/bukhari.uz\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"SAYYID KAMOLIDDINXOJA KOSONIYGA BAG\u02bbISHLANGAN MARSIYALAR TADQIQI"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#website","url":"https:\/\/bukhari.uz\/","name":"Imom Buxoriy xalqaro ilmiy-tadqiqot markazi","description":"bukhari.uz","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/bukhari.uz\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"en-US"},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/bukhari.uz\/#\/schema\/person\/a478cd03492de0ffa33336a39f0b5b1c","name":"Markaz","sameAs":["https:\/\/www.bukhari.uz\/"],"url":"https:\/\/bukhari.uz\/?author=1"}]}},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21842"}],"collection":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=21842"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21842\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":21844,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/21842\/revisions\/21844"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/21840"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=21842"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=21842"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/bukhari.uz\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=21842"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}